*****

DOĞU YÜCEL

DÜŞLER, KÂBUSLAR VE

GELECEK MASALLARI

*****

Can Çağdaş

Düşler, Kâbuslar ve Gelecek Masalları, Doğu Yücel

© 2018, Can Sanat Yayınları A.Ş.

Tüm hakları saklıdır. Tanıtım için yapılacak kısa alıntılar dışında yayıncının yazılı izni olmaksızın hiçbir yolla çoğaltılamaz.

1. basım: Çitlembik Yayınevi, 2000

Can Yayınları’nda 1. basım: 2018

Dizi editörü: Cem Alpan

Editör: Faruk Duman

Düzelti: Aylin Samancı Elmasdağ, Ebru Aydın

Mizanpaj: Emin Petek

Kapak tasarımı: Utku Lomlu / Lom Creative (www.lom.com.tr)

E-kitap: ISBN 978-975-07-3772-5

CAN SANAT YAYINLARI

YAPIM VE DAĞITIM TİCARET VE SANAYİ A.Ş.

Hayriye Caddesi No: 2, 34430 Galatasaray, İstanbul

Telefon: (0212) 252 56 75 / 252 59 88 / 252 59 89 Faks: (0212) 252 72 33

canyayinlari.com

yayinevi@canyayinlari.com

Sertifika No: 43514

*****

DOĞU YÜCEL

DÜŞLER, KÂBUSLAR VE

GELECEK MASALLARI

ÖYKÜ

*****

Doğu Yücel’in Can Yayınları’ndaki diğer kitapları:

Kimdir Bu Mitat Karaman?, 2017

Hayalet Kitap, 2018

Öldüğünü Google’dan Öğrenen Adam ve Diğer Tuhaf Öyküler, 2019

*****

DOĞU YÜCEL, 1977’de İstanbul’da doğdu. Çocukluk ve gençlik yılları İzmir’de geçti. 1995’te İzmir Amerikan Koleji’nden mezun oldu. 1997’de Gençlik Kitabevi Öykü Yarışması’nda, 1999’da Bilimkurgu Nostromo Kısa Öykü Yarışması’nda başarı ödülleri kazandı. Bu öykülerin de yer aldığı Düşler, Kâbuslar ve Gelecek Masalları isimli ilk öykü kitabı 2000’de yayımlandı. Aynı yıl Dokuz Eylül Üniversitesi İktisat Bölümü’nden mezun olan yazar daha sonra İstanbul Üniversitesi Radyo-TV Sinema Bölümü’nde yüksek lisans yaptı. 2002’de ise Hayalet Kitap isimli romanı yayımlandı. Taylan Biraderler’in yönettiği Okul (2004) ve Küçük Kıyamet (2006) filmlerinin senaryolarını yazdı. Yazarın ikinci romanı Varolmayanlar 2011’de raflardaki yerini aldı. 2014’te öykü kitabı Güneş Hırsızları ile yazın yolculuğuna devam eder yazar Kar İzleri Örttü, Sanatçı Öyküler, Güçoburlar gibi öykü seçkilerine katıldı. Yücel çeşitli yerlerde yayımlanan sinema, müzik ve edebiyat yazılarıyla da tanınıyor. Yazar, son olarak 2017’de Kimdir Bu Mitat Karaman? isimli romanıyla okurların karşısına çıktı.

www.doguyucel.com

*****

“Haydi çocuklar, dinozor avlamaya çıkalım,”
diyen babam, Erkan Yücel’e,

*****

İçindekiler

Önsöz

Rüya Çocuk

Tiyatrodaki Hayat

Bariyer

Ölümsüzlüğün Gıcık Sırrı

Büyük Aşklar Küçük Harfle Yazılır

Hayalperest

Ölü Sevgiliye Mektup

İlahî Düello

Binbir Gündüz Masalı

Aşk, Şeytan ve Öys Üçgeninde Bir Faust

Hayalet Gemi’nin 14 Delisi

*****

Önsöz

Düşler, Kâbuslar ve Gelecek Masalları, 1993-2000 yılları arasında yazdığım öykülerden mürekkep bir kitap. 2000 yılında yayımlanmış, 2002’deki ikinci baskısından sonra o dönem anlaşmalı olduğum yayınevi kapandığı için yeni baskı görme şansı bulmamıştı.

Bu kitapta yer alan öykülerin çoğunu üniversite çağında yazdım. O zamanlar Dokuz Eylül Üniversitesi’nde İktisat Bölümü’nde eğitimimi sürdürüyordum ama aklım mikroekonomi ve istatistikten daha çok okuduğum romanlarda, izlediğim filmlerde ve yazdığım öykülerdeydi. 1996 yılında öykülerimi dergilere ve yarışmalara gönderme cesaretini kendimde buldum. 1997’de Gençlik Kitabevi Öykü Yarışması’ndan, 1998’de Nostromo Bilimkurgu Öykü Yarışması’ndan ödül alınca gelecekte bir gün kitabımın çıkacağına inanmaya başladım.

Üniversite çağından önce yazdığım birkaç öykü de var bu kitapta. Mesela “Aşk, Şeytan ve ÖYS Üçgeninde Bir Faust”u 1993’te yazmıştım. On altı yaşındaydım, Faust’u yeni okumuştum ve üniversite sınavına çalışan bir öğrencinin hikâyesini yazmak istemiştim. O zamanlar öyleydi, Dracula’yı okuduktan sonra “Ölü Sevgiliye Mektup”u yazmıştım, Binbir Gece Masalları’nı okuduktan sonra “Binbir Gündüz Masalı”nı. “Hayalperest”in de ilk taslaklarını lise sıralarında karalamıştım. Bu ilk öykülerin bazıları kâğıt ve kalemin işbirliğiyle yazılmıştı, bazıları ise daktiloda. Daktiloda yazılan son öyküler bunlar...

Erken gençlik duygularından ve o yıllara has coşkun hayal gücünden doğan bu öyküleri tekrar okurken hem amatörlüğümle hem de ergenliğimle yüzleştim. Karakterimi şekillendiren iyi-kötü bazı hatıraların etkisi seçiliyordu satır aralarında. Tüm bu süreç psikanalizle karışık bir zaman yolculuğu oldu kendi adıma. İnternetin yerleşmediği, cep telefonlarının yaygınlaşmadığı, TL’deki sıfırların atılmadığı, walkman’in pili bitmesin diye kasetleri kalemle geri sardığımız, ilişkilerde ilk adımın, “Benimle çıkar mısın?” sorusuyla atıldığı 90’lara döndüm.

Bir soru aklımı çok kurcaladı: Öykülere dokunmalı mıydım, yoksa oldukları gibi bırakmalı mıydım? Kendi kendime bu soruya yanıt bulamayınca Düşler, Kâbuslar ve Gelecek Masalları’nın sıkı okurları Bengü Akagül ve Ece Tosun ile fikir teatisi yaptım. Önce, “Sakın dokunma,” diye çıkıştılar, sonra bazı kaygılarımı paylaştılar. Sonunda öykülere çok ufak da olsa dokunuşlar yapmaya karar verdim. Daha doğrusu bir yazar olarak değil, bir editör olarak gözden geçirdim onları. Bir cümleyi, bir ifadeyi değiştirmeye karar verdiğimde yirmi üç yaşındaki (kitap yayımlandığındaki yaşım) halimi yanımda görür gibi oldum. Bazen bana pis pis baktı, “Sakın ha, yazdıklarıma karışma!” dedi, bazen de, “Neden bunu yapmak istediğini anlıyorum, çekinme, değiştir gitsin,” dedi.

Düşünüyorum da, 20’li yaşlarındaki Doğu’nun en büyük itirazı bu önsöze olurdu. Çünkü tam bir önsöz düşmanıydım ben. Bu tip girizgâhların kitaptaki hikâyelerin sihrini öldürdüğünü düşünürdüm. Önsöz yazan yazarlara gıcık olur, önsözleri kitaplardan yırtıp atasım gelirdi.

O yüzden 20’li yaşlarındaki genç öykücüyü daha fazla kızdırmadan susayım. Çünkü düşler ve kâbusların hükmettiği bu diyarda ne zaman ne olacağı hiç belli olmaz!

Doğu Yücel

*****

RÜYA ÇOCUK

Çocuk saatin çalmasıyla uyandı. Rüya âleminden çıktı. Yüzüne iki avuç su çarptı. Kahvaltı etti. Annesine rüya gördüğünü söyledi. Annesi rüyanın nasıl olduğunu sordu. Çocuk, “Unuttum,” dedi. Ders kitaplarını aldı, otobüs durağına yürüdü. 169 numaralı otobüsü bekliyordu. 7, 26 ve 216 geçti. Sabrının tükenmesine ramak kala 169 geldi. Zaman geçti. Çocuk aynı otobüsle eve döndü. Ders çalıştı ve sonra yattı. Uyudu. Rüya gördü.

Çocuk rüyasında, peşinden büyük bir hayvan geliyormuşçasına kendinden hatta Donovan Bailey’den bile beklenilemeyecek bir hızla koşuyordu. Terlemiyordu çünkü bu sadece bir rüyaydı. Elindeki ağır ders kitaplarının kendisini yavaşlattığını bile bile, onları bırakmamak için insanüstü bir çaba gösteriyor ve en kötüsü bu gayretinin sebebini bilmiyordu. Peşinde pembe elbiseli iki polis vardı. Bir ara kafasını çevirip onlara bakabildi. “Bizim Mustafa Hoca’yla Yaşar Usta. Hiç şaşırmadım. Çünkü bu sadece bir rüyaydı.” Polisler tanıdığı ve kendisine zarar vermeyecek kişiler olmasına rağmen kaçışını sürdürdü. Çünkü her şeyden öte bunu çok eğlenceli bulmuştu. Çocuk kendini mavi bir arabada bulunca kovalamaca hepten eğlenceli bir hale dönüştü. Hayatında daha önce araba kullanmamıştı ama şu an hayatta değil, isterse obuayı virtüözlük seviyesinde çalabileceği, isterse Simoviç gibi kalecilik yapabileceği ve yine isterse arabayı dik bir yokuşta el frenini kullanmadan kaldırabileceği bir yerdeydi, rüyadaydı. Mustafa Hoca’yla Yaşar Usta çocuğun arabayı kullandığını gördüler ama yılmadılar; ikisi tek bir bisikletin üzerinde takiplerine devam ettiler. Bisiklet bisikletliğinden beklenilmeyecek kadar hızlı gidiyordu ama çocuk ve güzel mavi araba farkı açtı. Karşılarına bir anda çıkan ikizkenar üçgen, dik yamuk ve silindir ani bir frene sebep oldu. Çocuk hemen bir U dönüşü yaparak diğer tarafa döndü. O tarafta da çocuğu bir elips, bir prizma ve 90 derecelik bir açı karşılamıştı. İşte o anda rüyanın başında ağır ders kitaplarını taşımak için olağanüstü bir çaba göstermesinin nedenini anladı. Kitaplarda bulduğu formüllerle, karşılaştığı cisimlerin alanlarını ve hacimlerini tek tek hesapladı ve hesaplamasıyla beraber cisimler ayrıldı, ayrılan çizgiler çocuğa yeni bir yol çizdiler. Çocuk yeni açılan yolda mutlu mutlu gidiyordu, ta ki arabanın motoru patlayıp da korkunç bir ses çıkarana kadar...

Çocuk saatin çalmasıyla uyandı. Yüzüne iki avuç su çarptı. Kahvaltı etti. Annesine bir rüya gördüğünü söyledi. Annesi rüyanın nasıl olduğunu sordu. Çocuk, “Unuttum,” dedi. Geometri kitabını aldı, otobüs durağına yürüdü. 169 numaralı otobüs sabrının tükenmesine fırsat vermeden, çocuk durağa ulaştığı anda geldi. Bu tesadüf çocuğu mutlu etti. Zaman geçti. Çocuk aynı otobüsle eve döndü. Televizyon izledi ve sonra yattı. Uyudu. Rüya gördü.

Beyaz duvarlı, beyaz tavanlı ve beyaz tabanlı bembeyaz bir odada, beyaz bir koltukta otururken buldu kendini. Her şey o kadar beyazdı ki –elbiseleri de dahil– kendini havada duruyormuş gibi hissetti. Yeşil bir fon, kapının göz kırpışı gibi açılıp kapanmasıyla birlikte gözüktü ve kayboldu. Geriye kendisine doğru gelen bir kafa kaldı. Mutlaka vücudu da vardı ama elbiselerinin ve eldivenlerinin beyazlığından vücudu gözükmüyordu. Kafa, aile doktorları Özant Bey’in kafasıydı. Görünmeyen vücut da onun olmalıydı. Özant Bey’in kafasıyla nazikçe selamlaştı. “Her şeyi normal karşılıyordum. Çünkü bu sadece bir rüyaydı. Normal karşılamamın nedeni rüyada olduğumun bilincine vardığımdan değil, rüyanın bir parçası olmamdan kaynaklanıyordu. Rüyalarımda rüyada olduğumun farkına varmak istemem. O zaman sıradan bir insan olurum, rüyanın varlığına ters düşerim.” Doktor ona annesiyle babasının mesleklerini ve pi sayısının değeri hakkında sorular sordu. Cevaplarını almadan elini cebine götürdü ve o cepten beklenilmeyecek kadar büyük bir şırınga çıkardı. Çocuk, panikle koltuktan hareket ettiği anda iki kara yılan, kemer gibi çocuğu kavradı. Çocuk yorulup da kurtarılması için yararsız sesler çıkarana kadar bütün gücüyle çığlık attı. Doktor devasa şırıngayla üstüne geldi. Çocuk son bir adrenalin patlamasıyla yılanları kopararak kurtuldu. Dışarı çıktı. Yemyeşil bir bahçe, odayı çepeçevre sarıyordu. Doktorun elinde şırıngası ile belirivermesiyle ilk rüyadakine benzer ama eğlenceden çok uzak, kâbusa çok yakın bir kaçış başladı yuvarlak pistte. “Bir süre sonra beni bıraktı sandım, çünkü arkamda yoktu. O anda karşıma arkadaşlarım çıktı: Barış, Cenk, Mustafa ve Özgür. Koruyacaklarını sandım ama tuttular beni. Doktor kafasına yeni taktığı bir kovboy şapkasıyla bana yaklaştı, yaklaştı, yaklaştı. Malum büyüklükteki şırıngayı malum büyüklükteki cepten çıkardı. İçinden turuncu ile bok rengi arasında bir sıvı fışkırttı. Sonra bana doğrulttu. Kolumu sıvadı. Ama bu sadece bir şaşırtmacaydı: İğneyi alnımın ortasına sapladı. Sapladıktan sonra diğer cebinden çıkardığı çekiçle iğneye vurdu. Akan kanlar ve iğneyle kafamın sürtünmesiyle oluşan kıvılcımlar yüzünden olan biteni göremiyordum. Çekiçle vurmaya devam etti, vurdu, vurdu ta ki iğne kafatasımda kırılıp da korkunç bir ses çıkarana kadar...”

Çocuk saatin çalmasıyla uyandı. Yüzüne iki avuç su çarptı. Kahvaltı etti. Annesine bir kâbus gördüğünü söyledi. Annesi nasıl olduğunu sordu. Çocuk, “Unuttum,” dedi. Çocuk dışarı çıkmadan önce annesi doktora gitmeyi unutmamasını tembih etti ona. Çocuk ders kitaplarını aldı, otobüs durağına yürüdü. 169 numaralı otobüsü bekliyordu. 26, 216 ve 7 geçti. Sabrının tükenmesine ramak kala 169 geldi. Zaman geçti. Çocuk eve döndü. Ders çalıştı ve sonra yattı. Uyudu. Rüya gördü.

“Bir çekirgeye benziyordum. Benzemekten öte; ben bir çekirgeydim. Siyah bir çiçekten kahverengi bir balona atladım. Sarı kablolu bir makineden pembe bir motora sıçradım.” Çocuk sürekli sıçrıyordu. Bir ağacın tepesinden bir UFO’ya. Oradan atlayıp bir havuzun derinliklerine dalıyordu. Havuzun suyu o anda çekildi. Çocuk tünellerden tünellere geçiyor, yolculuğu bir türlü bitmiyordu. Sonra bir kapak açıldı ve aşağı düştü. Bir Ortaçağ kalesinde buldu kendini. Mel Gibson karşıladı onu. Mel’le el sıkışırken yanından ampul kafalı bir adam geçti. “Karşılaştığım olaylara hiç şaşırmıyordum. Bu sadece bir rüyaydı.” Giyom Tell kılıklı bir tip çalılıklardan kafasını uzatarak elindeki lastikle ampul kafayı vurdu. Ampul oralı bile olmadı, Giyom Tell ampulü kıramayınca ağladı. Gözyaşlarından kale havuz oldu. Havuzun suyu o anda çekildi. Tüneller, tüneller... Çocuk kendini Yontma Taş Çağı’nda buldu. İlk insanlar çıplak boyunlarına taktıkları kravatlarıyla taş yontuyordu. Çocuk mağaraya girdi. Mağarada bir dinozor yenilmek üzere sıraya giren insanları midesine indiriyordu. Sıradaki her insan büyük bir heyecanla sıralarının gelmesini bekliyordu. Anlam vermek imkânsızdı, eğer bu bir rüya olmasaydı. O anda mağaraya saçları sarı mı sarı, gözleri mavi mi mavi bir dişi dinozor girdi. Erkek dinozor dili bir karış dışarıda, dişi dinozora bakakaldı. Sonra heyecandan kustu. Kusmuğu nasıl olduysa mağarayı havuz yaptı. O anda havuzun suyu çekildi. Zamanın tekrar değişeceğini bilen çocuk tünellerin keyfini çıkardı. Çocuk kendini kendi zamanında buldu. Kendini evindeymiş gibi hissederek büyük bir zevkle sıçramaya koyuldu. Dev memeli bir kadının memelerine atladı. Orada onlara büyük bir zevk ve saygıyla bakakaldı. Memelerin üzerinde dolaştı, uçlarına çıktı. Sonra dev kadının vücudunda cinsel keşiflere çıktı. Zevklerden zevk beğendi kendine, ta ki Giyom Tell yelkovanla memelerden birini, akreple diğerini vurup onları korkunç bir gürültüyle patlatana kadar...

Çocuk saatin çalmasıyla uyandı. Yüzüne iki avuç su çarptı. Kahvaltı etti. Annesine bir rüya gördüğünü söyledi. Annesi nasıl olduğunu sordu. Çocuk, “Unuttum,” dedi. Ders kitaplarını aldı, otobüs durağına yürüdü. 216, 7 ve 26 numaralı otobüsler geçti. Sabrının tükenmesine ramak kala 169 geldi. Çocuk aynı otobüsle eve döndü. Televizyon izledi, telefonla konuştu. Ve sonra yattı. Uyudu. Rüya gördü.

“Büyük bir otelin balo salonundaydım. Ortada bir havuz var ama önceki gece gördüğüm rüyadan ders aldığım için havuza girmiyorum.” Çocuk yuvarlak masaların birinde, şık ve zengin insanların yanında oturuyordu. Kimseyle konuşmuyordu. Aslında hiç kimse, hiç kimseyle konuşmuyordu. Sadece nereden geldiği anlaşılamayan bir konuşma gürültüsü vardı. Yemek yeme şapırtıları, kadeh tokuşturmalarından çıkan çın çın sesleri, kahkahalar. Hepsi duyuluyor, hiçbiri görünmüyordu. Görünen, put gibi oturan, sıkkın suratlardı. “Her şeyi normal karşılıyordum çünkü bu sadece bir rüyaydı.” Sonra herkes bir anda dans pistine ışınlandı. Çocuk dans edenleri izlemeye başladı. Kalabalığın arasında âşık olduğu, ama aşkına karşılık bulamadığı kızı gördü. Onu dakikalarca seyretti, ta ki başkasıyla dans ettiğini fark edene kadar. “Oradan en kısa zamanda ayrılmaya karar verdim. Etraf çok kalabalıktı, çıkış kapısına ulaşamıyordum. İnsanların amacı dans etmek değil, beni sıkıştırıp orada tutmak, bana yapılan işkencenin sürmesini sağlamaktı sanki. Bir anda insan yığını ikiye ayrıldı, o karşıma çıktı. ‘Benimle dans eder misin?’ dedi. ‘Sonsuza dek,’ dedim. Bir rüyada değil de hayatta olsam, ‘Evet,’ derken bile dilim sürçer ya da karakterimin tam tersini bilinçsizce oynayarak dangalak gibi, ‘Tabii dans ederim, yavrum,’ der ve kendi elimle iterdim her zaman umutsuzca beklediğim bu teklifi. Ancak burası hayat değil, istersem Pamela Anderson’la yatabileceğim, istersem platonik aşkımla sonsuza kadar dans edebileceğim bir yerdi, rüyaydı. Dansımız başladı. Diğer insanların kaybolmasıyla beraber sadece ikimiz kaldık. Sonsuza kadar sürecek bir danstı. Bunu ikimiz de biliyorduk ve hiçbir korkumuz yoktu sonsuzluktan. Sürekli bir yerden düşersin ya bazı rüyalarda, sonsuza dek sürecekmiş gibi gelir o düşüş; bu da öyleydi. Duygu farklıydı sadece; korku değil aşktı. Oysa dans etmeyi sevmem. Yani gerçek hayattakini. Bu bambaşkaydı ama. Bir-iki saat sonra otel odasındaki seks öncesi bir ısınma değildi bu. Öncesi ve sonrası yoktu. Mutluydum, bin hayali bir anda gerçekleşmiş biri kadar mutluydum, ta ki salonda çalınan kasetin sarmasıyla birlikte başlayan iğrenç gürültülere kadar...”

Çocuk saatin çalmasıyla uyandı. Yüzüne iki avuç su çarptı. Kahvaltı etti. Rüyasını unuttuğu için annesine söz etmedi bile. Ders kitaplarını aldı, otobüs durağına yürüdü. 169 numaralı otobüs çocuğu fazla bekletmeden geldi. Bu, çocuğu mutlu etmeye yetmedi. Zaman geçti. Çocuk eve döndü. Ders çalıştı ve yattı. Uyudu. Rüya gördü.

Annesi, “Seni son günlerde çok sıkkın görüyorum. Neyin var?” dedi.

Rüyada konuşulanları hiç bu kadar net duymamıştı çocuk. Yanıtı da çok açık oldu.

Annesi, “Üzülme oğlum. Sadece bir hayat. Burada hayatın hep tersi çıkar. Hep tersi,” diyerek teselli etti onu.

O anda arka planda bir dinozor, elinde kocaman bir şırınga olan ve alev saçan bir prizmaya binen doktordan kaçıyordu. Âşık olduğu kız ise onların ezdikleri çiçekleri suluyordu. Çocuk onları izlerken halinden çok memnundu ta ki korkunç bir ses duyulana kadar...

*****

TİYATRODAKİ HAYAT

“Saat sekize on var. Delirmiş olmalısın, bu halde sahneye çıkamazsın. Hemen hastaneye götürmeliyiz seni. Yerine Murat oynar. Merak etme, bu oyun nasıl olsa oynanır.”

“Hayır, ben oynayacağım. Öleceksem sahnede ölmeliyim. Bu benim son dileğim. Kostümlerimi giymeme yardım edin. Sonra gör bak, nasıl toparlanıyorum bir anda,” dedi her zamanki inatçılığıyla.

“Nasıl toparlanacaksın? Elini kıpırdatmaya gücün yok. Sen oynamaktan söz ediyorsun. Bu imkânsız,” dedim ama dinletemedim. Kostümlerini bizim yardımımızla giydi ve sahne yakınındaki bir tabureye güçlükle oturdu.

Her zaman olduğu gibi oyun saat sekizde başladı. On dakika önce ölüm döşeğindeki birisi kadar cansız olan adam şimdi on sekiz yaşındaymış gibi genç ve dinamik bir oyun sergiliyordu sahnede. O, tiyatromuzun bir efsanesiydi. Bazen kıskançlıkla bazen beğeniyle dilden dile dolaşırdı onun oyunculuk gücü. Türk tiyatrosunun gelmiş geçmiş en büyük oyuncularından sayılıyordu. Son on senedir peşini bırakmayan hastalık yüzünden sahnedeki performansı eskiye oranla düşmüştü, bunu o da kabul ediyordu. Ama o akşam hiç hasta olmamış gibi mucizevi bir güçle canlandırıyordu karakterini. Bence o, dünyanın en büyük oyuncusu. İddiamın gerçek olduğunu anlatacaklarımın sonunda anlayacaksınız.

Sinemada oynadığı Geberik Uğur tiplemesiyle tüm Türkiye’yi gülmekten kırıp geçirmişti. İstese sadece sinema filmlerinde ve dizi filmlerde oynayarak zengin olabilirdi ama o sahneden vazgeçmedi. Kendi tiyatrosunu kurdu, oyunlar yazdı, kendi yazdığı oyunları yönetti. Darbe oldu, savaş çıktı; o hep oynadı. Bir Don Kişot oldu, bir Murtaza, bir Vanya Dayı oldu, bir Damdaki Kemancı, öyle ki bazen düşünürüm; acaba hiç kendisini oynayacak vakti oldu mu?

Unutulmaz rolleriyle belleklere kazındı. “Ah o Uğur’ un Don Kişot’u,” denildi, Faust’taki Mefisto’yu ondan daha iyi kimse oynayamaz denildi. Şeytanın cazibesi ve Don Kişot’un saflığı onun oyunculuğunda kesişiyordu. Sahneye çıktığı zaman bütün gözler ona çevrilirdi. Mıknatıs gibi çekerdi seyircinin ilgisini. Sahne büyüsü diye bir şey varsa, o sahnenin büyücüsüydü. Onu izlemiş olanlar bilir; o bir karakteri oynarken karakterin ta kendisi olurdu. Mimikleri, hareketleri, yürüyüşü, kahkahası veya ağlaması kendi kimliğinden hiçbir iz taşımazdı. Hatta bazen sesi bile değişirdi. “Epik tiyatro, yabancılaştırma efekti falan derken tiyatronun içine ettiler. Benim aktör dediğim sapına kadar ruhunu satan veya ruhunu rolüyle takas eden adamdır,” derdi ısrarla. Onun oyunculuğunun büyüsüne kapılan bazı seyirciler ruhun takas edilmesi benzetmesinin gerçek olabileceği korkusuyla ona yaklaşmaktan, hayranlıklarını göstermekten çekinirlerdi. Doğaüstü olayları ele alan bir dergi, onun oyunculuğundan yola çıkarak ruh değiştirme fenomenini irdelemişti. O yazıyı okuduğundaki kahkahalarını unutamam.

Tiyatro eleştirmenleri onun oyunculuk yönteminin çoktan modasının geçtiğini yazar ve hak ettiği övgüleri esirgerlerdi. Onun umurunda değildi eleştiriler. Gerçekten de o, sahnedeyken başka biri olurdu, ruhunu oynadığı karakterin ruhuyla iki saatlik bir süre için değiştokuş etmiş gibiydi. Ya benim ruhumu geri bırakmazsa diye bir korku duymaz, Uğur Önçağ’ın yalnızlığını oynamaktansa, hayatı boyunca Hamlet veya Don Kişot olarak yaşamayı tercih ederdi.

Hastalık onun oyunculuk gücünü zayıflattı, kabul ediyorum. Sesini titrek bir hale getirdi, vücut kontrolünü kaybettirdi. Bence sadece o, hastalığının getirdiği zaafları rolüne kabul ettirerek oynayabilirdi. Eğer bir oyun kahramanı olsaydım, hastalığına rağmen beni Uğur’un canlandırmasını isterdim. Bir yazarın hayal dünyasındaki karakteri çekip alan ve gerçek dünyaya getiren bir başka oyuncu görmedim. III. Richard’ı oynadığımız günleri hatırlarım. Sanki Uğur’un sırtında gerçekten bir kambur çıkmıştı, kolu ise cin çarpmışa dönmüştü. Hiçbir zaman abartılı makyaj yapmamasına rağmen yüzünü çirkinleştirmeyi de başarmıştı. Ama bunlardan çok daha önemli olan Uğur’un provalardaki davranışlarıydı. Çekilmez bir adam olmuştu. Etrafına sürekli bağırıyor, gereksiz emirler veriyordu. Sanki o gerçekten III. Richard’dı, biz ise onun hizmetkârları. Her şeye rağmen oyun başarıyla çıktı. Onun oynadığı Richard kadar etten kemikten bir Richard görmedim, kimse de görmemiştir. Bazı hayalperestlerin hayallerini sadece bazı hayalperestler gerçekleştirebiliyor. O da onlardan biriydi. Oynadığı her rol için aylarca çalışırdı, her türlü araştırmayı yapmadan rahat edemezdi. Elinde imkân olsa Macbeth’te yalnızca bir sahnede gözüken Kapıcı’yı oynamak için zaman makinesine biner, Shakespeare’e danışırdı.

Onunla ilgili çeşitli hikâyeler dolaşırdı. Tiyatro uğruna çok yoksunluklara katlandığını biliyorduk. Sıkıyönetimde, yasaklanmış bir oyunda rol aldığı için tutuklanmış ve hapse atılmıştı. Hapiste bile doğaçlama oyunlar oynadığını anlatırdı arkadaşları. “Uğur’un oyunları hapisliğimizi duyurmadı bize,” derlerdi. Turnelerde elektriksiz köylere tiyatro götürdüğü anlatılırdı. Salon, sahne, ışık gerekmezdi ona. Her yer tiyatroydu. Zor yaşam koşulları yüzünden hastalanmış, kan kusmuştu. Hastanede bile hastalara komik skeçler hazırlar, herkese yaşama sevinci aşılardı. Bir kere evlendiğini biliyorduk. Aynı oyunda rol aldığı eşinin trajik ölümünü duyduktan on beş dakika sonra sahneye çıkıp bir müzikalde oynadığını anlatırlardı. Tiyatro için katlandığı özverilerin sınırı yoktu. Karısının ölümünden sonra tiyatro tek aşkı, tek evi oldu.

Saat dokuzu yedi geçe mükemmel bir zamanlamayla birinci perde sona ermişti. Hemen kulise gittim. Övgülerden hoşlanmadığını bildiğim halde kendimi tutamadım ve, “Uğur Ağabey, resmen döktürdün, muhteşemdin,” diyerek yanına yaklaştım. Ama o bir dakika önce sahnede şov yapan adam şimdi ölü gibiydi. Bir sandalyenin üzerine ceset gibi yığılmıştı. Bana, “Hemen ikinci yarıyı başlat,” diyebildi, dilini oynatamayacak kadar yorgundu. Makyaja rağmen suratı bembeyaz kesilmişti. “Ama ara on dakika biliyorsun,” dedim. Gözlerime baktı ve, “Hemen,” dedi. Gözlerinde ölümü gördüm. Sanki Azrail yanı başında oturuyordu. Seyircilerin hepsi oyunun etkisinden kurtulamadıklarından koltuklarından ayrılmamışlardı. Hemen gerekli duyuruları yaptık ve perdeyi açtık. Telefonla ambulans çağırdım. Kuliste iki hastabakıcı sedyeyle bekliyordu.

İkinci perde saat dokuzu on geçe başladı. Uğur sahneye çıkamayacak diye ödüm koptu. Ama çıktı. Hem de ne çıkış. Bir dakika önce yüzünde ölümün rengini gördüğüm adam yeni doğmuş biri kadar canlıydı. Bol aksiyonlu bir oyundu ve o seksen yıllık beden her hareketi kusursuz bir şekilde yerine getiriyordu. Kuliste bekleyen hastabakıcılar, ölümünden endişelendiğim adamın yaptıklarını görseler beni iyice bir pataklarlardı herhalde. Endişe dolu yüzümde rahat bir gülümseme belirdi. Sanki Uğur sahneye giren Azrail’le köşe kapmaca oynuyordu. Onun perde arasındaki halini gören hiçbir tiyatrocu, “Çok hastaydım ama oynadım,” diye hava atamazdı artık. Onun tiyatro aşkı ölümle dalga geçiyordu. O, sanatı sayesinde çoktan ölümsüzlerin arasına girmişti, ama hâlâ bir oyun onsuz sahneye çıkacak diye ölümden korkuyordu. Ölüm korkusunu reenkarnasyon inancıyla bastırmaya çalıştığını anlatırdı bize: “Ölümümden sonra tekrar hayata geleceğim. Ve o zaman, şu günkü hayatımda yazdığım oyunları tekrar oynayacağım. Sonraki hayatlarımda, bugünkü filmlerimi seyredince ne hissedeceğimi çok merak ediyorum. Dejavu dedikleri bu olsa gerek. Belki de ölümsüzlüğün sırrı; bugün dünyada bıraktıklarımızın ölümümüzden sonraki hayatlarımızı etkileyebilmesinde yatıyor,” derdi biz aval aval bakarken.

Rahatlıkla söyleyebilirim ki hayatının en iyi oyununu çıkarıyordu o gece. Tiyatro sahnesinin kocaman sanal alanında kendi içinde bir sahne kurmuştu. Tanrısal bir görkem sarmıştı onu. Arkadaşlarının görünmez hatalarını büyük bir ustalıkla kapatıyordu ve oyunu en huysuz tiyatro eleştirmeninin bile hata bulamayacağı bir noktaya ulaştırıyordu. Işıkları ve müziği bile o idare ediyordu sanki. Her şey o kadar mükemmeldi ki seyircilerden biri sahneye bir şey atsa sahnenin gizemli gücü yutacaktı onu.

O geceki seyircilerin hayatları çoktan değişmişti. Oyunu izleyen gençler tiyatrocu olma hayalleri kuracaktı, yetişkinler ise geri kalan hayatları boyunca o oyunun düşüyle uyuyacak ve belleklerinin bir köşesinde oyunun kahramanlarını yaşatacaklardı. Tiyatronun ruhu hepsinin içine çaktırmadan girmişti. Abartıyorum sanıyorsunuz değil mi? Tiyatro dünya ise, biz cennetle karşı karşıyaydık. Bunu söylerken hiç çekinmiyorum, benden başka beş yüz kişi tanık buna.

Saat onu yirmi iki geçe oyun sona erdi. Oyuncular tek tek sahneye çıkıp alkışlandılar. Seyircilerin hepsi ayaktaydı. En son Uğur çıkacaktı. Seyirciler var güçleriyle alkışlıyorlardı. Ellerini vurarak çıkardıkları sesin sahnedekiler için yaşam kaynağı olduğunu biliyorlardı. Onların yaşadığını bilerek yaşayabilenler ise daha güçlü alkışlıyorlardı; hem onlar hem kendileri için. Uğur çıkınca alkış patlaması olacaktı, bu kesindi. Ama çıkmadı. Sahnedeki oyuncular şaşkınlıkla birbirlerine bakıyorlardı. Neredesin Uğur Ağabey?

Saat onu yirmi beş geçince sahne arkasına koştum hemen. Dekorların arkasında yerde yatan Uğur’u gördüm. Gözleri kapalıydı. Nabzını kontrol edemeyecek kadar korkuyordum. Bir dakika önce sahnede harikalar yaratan adamın suratında ölümün soğukluğunu gördüğüme inanamıyordum. Alkış sesleri Uğur gelmedikçe yükseliyordu. Yükseliyordu. Uğur, dedim, duyuyor musun, seni çağırıyorlar. Çok çok derinlerden onun sesi geldi: “Duyuyorum.” Onun sesiydi ama seksen yaşındaki sesi değil; yirmi yaşındaki sesiydi. Tiyatroya yeni başladığı zamanlardan kopan sessiz bir replikti. Son repliği. Ağzı kımıldamamıştı ama onun sesini duyduğuma yemin edebilirim. O duyuyordu ve duyacaktı. Mezarında bile olsa duyacaktı alkış seslerini.

Bu sırada alkış sesleri yükseldikçe yükseliyor, yüreğimi sıkıştırmaya devam ediyordu.

Hastabakıcılara bağırdım. Hemen geldiler ve sedyeye koydular onu. En yakın hastaneye varmamız on dakikamızı aldı. Saat onu otuz altı geçiyordu. Uğur Ağabey’i bizim göremeyeceğimiz bir odaya aldılar. Saatlerimizin saniyelerini izliyorduk. Saat camının yansımasında onun oynadığı oyunlar ve filmler tek tek canlanıyordu. Yelkovan Don Kişot’un mızrağı oluyordu, akrep ise Dartanyan’ın kılıcı. Saat onu otuz dokuz geçiyordu, doktor çıktı. Bize doğru ağır adımlarla yaklaştı, “Başımız sağ olsun,” dedi.

Hayır! Rol yapıyor olmalı. İnanın bana çok iyi ölü taklidi yapar o. Komik değil mi, bir doktoru bile kandırabilmiş. Ölümü en güzel o oynar. Ama ölemez. Yapması gereken daha çok iş var, oynaması gereken daha çok oyun var. Ölüm biraz daha beklemeliydi onu. O, erken bir cennet yerine gecikmiş bir cehennemi tercih ederdi. Bu hak ona tanınmalıydı. Hayır, o ağlamamı istemezdi. Hep gülümsememi isterdi onu hatırladığımda. Oysa ölümün acısı, onun hayatıma kattığı tüm eğlencenin öcünü alırcasına beni karanlığa gömüyordu.

Doktora döndüm, Uğur Önçağ’ı tanıdığı ve ona hayranlık duyduğu gözlerinden okunuyordu. “Onu bu gece sahnede görmeliydiniz. Gecenin tanrısı oydu,” dedim.

Doktor bana döndü ve yüzüne yeni yerleşen şaşkın ifadeyle, “Bu imkânsız,” dedi. Şaşırmıştım. Yaşadığımız trajediye ters düşen bir cevaptı. Soğuk bir sessizlik oldu.

“Nasıl imkânsız? Anlamadım,” dedim.

Gözlerime baktı, bir süre düşündükten sonra, “Söylediğiniz şey tıbben imkânsız. Uğur Bey’in kalbi iki saat önce durmuş,” dedi.

Saat onu otuz dokuz geçiyordu.

* * *

Yirmi yıl sonra üç tiyatro öğrencisi aralarında konuşuyordu.

Birinci öğrenci, “İşte Uğur Önçağ’ın şaşırtıcı hikâyesi böyle,” dedi.

İkinci öğrenci dalga geçerek:

“Ne yani, oyunun ilk perdesinde ölmüş ama rolünü oynayabilmek için ölüme başkaldırmış, ha?”

“Bir bakıma öyle. Farklı yorumlar yapılabilir. Bence işin garip yanı perde arasındaki iki dakikaya nasıl dayandığı. Çünkü ölümü geciktiren tiyatronun gücüydü bence. Canlandırdığı oyun kahramanının ruhu, başıboş bir hayalet, sanatsever bir melek veya belki de Tanrı bu işe karışmış olabilir. Ruhun ölü vücuttan çıktığı ama sahneyi terk edemediği de söyleniyor. Azrail’in sahneye girememesi de uçuk yorumlardan bir tanesi.”

“Belki de orağını detektörden geçirememiştir.”

İki öğrenci kahkahalarla güldüler. Üçüncü öğrenci hiçbir tepki vermiyordu. Birinci öğrenci ona dönerek:

“N’oldu niye daldın?”

“Bilmiyorum, sanki bu hikâyeyi daha önce duymuş gibiyim. Garip.”

“Dejavu olmalı. Hahaha!”

Bir zil sesi duyuldu. Üç öğrenci, Uğur Önçağ’ın yazdığı bir oyunun provası için tiyatro salonuna doğru yürüdüler.

Saat üçü on geçiyordu.

*****

BARİYER

Sivri kazıklar vampirler için neyse, gerçek de

çoğunlukla hayal gücü için, odur.

Stephen King

“Ben basarım,” diye atıldım kumandaya.

Yolculuk boyunca babamı seyretmiş, onun yerinde direksiyon sallamayı ve vites değiştirmeyi düşlemiştim, ama deniz manzaralı otoparkımız ve içindeki altı yüz altı arabanın en büyük koruyucusu olan bariyer gözüktüğünde düşlemim ani bir refleksle kesilmişti. Bariyeri açmak için teybin yanında duran en ufak cep telefonunun (Erickson 9601GT – memory house opsiyonel) yarısı büyüklüğündeki, tek tuşlu kumandamıza şaşılacak bir hızla saldırıverdim.

Bariyerin açılması için arabanın yaklaşması gerekiyordu. Araba belli bir uzaklıkta durunca bariyerin içindeki sensörler bunu saptıyor ve böylece düğmeye bastığınızda bariyer açılıyordu. Aynı şekilde araba geçip uzaklaştığında bariyer otomatik olarak kapanıyordu. Eğer önünde araba olmazsa kumandanın düğmesine basmak bir işe yaramıyordu. Teknoloji akıl alır gibi değil, sanki o cansız cisme göz takmışlardı.

Arabamız bariyere yaklaşırken düellodaki bir kovboy kadar dikkatliydim, başparmağım kumandanın tuşunun üzerindeydi. Arabamız (Tempra SX-AK ama yakında babam arabamızı değiştirecek. Ford ESCORT’un tiptronik şanzımanlı modelinden alacak) yaklaştı, yaklaştı ve bariyer ben düğmeye basmadan açıldı. Düelloyu otopark bekçimiz kazanmıştı, her zaman olduğu gibi.

Bekçimiz gülmekten utanan ama bir o kadar da gülmeyi seven biri gibi sürekli yarım gülüyordu. Yarım gülümsemesi, içinde sinsi ve rahatsız edici bir taşra uyanıklığı barındırıyordu. “İyi günler”imize karşı “İyi günler/eyvallah” faslını başarıyla geçebiliyordu, ama babam bunu, “Nasılsın?” diyerek devam ettirince, trigonometri sorusuna hazırlıksız yakalanmış bir öğrenci gibi önce aval aval bakıyor, sonra da zor anlaşılan şivesiyle cevap veriyordu. Otoparkta her zaman kendisini gerektirecek bir iş olmadığını, zaman zaman çok sıkıldığını anlatırdı. İzmir’in dondurucu soğuğundan veya yakıcı sıcağından rahatsız olduğunu hiç duymadım. Babam ise –babalara özgü avutucu ses tonuyla– onun arabalarımızın ve oto-teyplerimizin en büyük güvencesi olduğunu söylüyordu. Ne palavra ama! İkisi de biliyordu, arabalarımızın en büyük güvencesi bariyerdi.

Kumandamızı tüm otopark aboneleri gibi, biz de geçen hafta aldık. Aldığımızdan beri garip ve çocuksu bir dürtüyle bariyeri açmak istiyordum. Ama her zaman, arabayla bariyer arasında olması gereken uzaklığı bildiğinden dolayı, bekçi açıyordu. Bir hafta boyunca sadece bir kez açabildim bariyeri.

Daha öncesinde bariyerde elektronik bir aksam, sensör falan yoktu, bekçi bariyeri bir kol vasıtasıyla açıyordu. Kumandalı sisteme geçildikten sonra da bir şey değişmedi. Bariyeri hâlâ o kahrolası bekçi açıyor. Üstüne bu basit işten para kazanıyor!

Gece geç saatlerde korku filmi seyretmeye bayılırdım, o zamanlar. Ergenliğe yeni girmiş tüm yaşıtlarım gece geç saatlerde televizyonda erotik bir sahne bulabilmek için uzaktan kumandanın tuşlarını aşındırırken, ben genelde bir korku filmine takılırdım. Hem o âna kadarki tecrübelerim gösteriyordu ki en güzel erotik sahneler her zaman korku filmlerinde oluyordu. Seks yapanların orgazm sırasında ölmeleri de cabası! Bütün gece bir meme görebilmek için zapping yapan arkadaşlarım sınıfın arkasında çökmüş gözlerle, sahnelerin hep en güzel yerinde kesilmesine veya reklam girmesine hayıflanırken, ben muhabbetin ortasına dalar Maniac Cop II’de gördüklerimi anlatırdım. Hiçbiri inanmazdı, hava atmak için anlattığımı sanırlardı. Maskeli katiller, seri cinayet işleyen manyaklar, uzaydan gelen korkunç yaratıklar, zombiler, vampirler, hayaletler ve diğerleri, hepsini çok severdim, ama en sevdiğim filmler şeytanlı filmlerdi. Bu sevdam Exorcist filmiyle başladı. Şeytan bir kızın içine giriyordu ve bazı işgüzar adamlar şeytanı kızdan çıkarmaya uğraşıyorlardı. O filmden sonra şeytan, herkesin bilinçaltında korku duyduğu insanlara girmeye başladı: Sokakta yatan “evsizler”, dişçiler, polisler, kamyon şoförleri ve öğretmenler şeytandan nasiplerini aldılar. Sonra insandan sıkılmış olacak, oyuncak bebeklere, kuklalara, robotlara hükmetmeye başladı şeytan. Senaristler ve yazarlar sonradan şeytan temasını iyice sömürdüler ve ortaya asansörlerin, maket evlerin, dev çamaşır makinelerinin ve elektrikli süpürgelerin içine giren şeytanların korkunç olmaktan epey uzak gülünç filmleri çıktı. İnsan işte, işin suyunu çıkarmadan duramıyor.

O geceki film Christine’di. Korku-gerilim ekolünün usta yönetmeni John Carpenter’ın vasat bir Stephen King uyarlaması. Eski sahibinin şeytani ruhuna teslim olmuş külüstür ama güçlü bir arabanın insanları ezip öldürmesini ve bir grup cengâver gencin şeytanı arabadan çıkarmaya çalışmasını anlatıyordu. (Bugünlerde insanların niye şeytanı arabadan değil de, arabayı şeytandan çıkarmayı akıl edemediklerini düşünüyorum.)

Filmin en heyecanlı sahnesinde dışarıdan çok daha heyecan verici gürültülü sesler geldi. Hemen balkona koştum. Sahil yolunda bir kaza olduğunu sandım ama duyduğum gürültüler bir trafik kazasına ait olamayacak kadar acayipti. Napalm Death şarkılarından sonra hiç böyle tuhaf sesler duyduğumu anımsamıyorum. Büyük bir metale aynı büyüklükte bir çekiçle vuruluyormuş gibi ritmik ve her vuruşla biraz daha hızlanan, birkaç kaportacı garajının gürültüsünün toplamı kadar tüyler ürperten bir kakofoniydi. Sesler bariyerden geliyordu. Bariyer, hayranlık duyulacak bir hızla otoparkımızın en pahalı ve en gözde arabalarından Ferrari 456 GT’yi parçalıyordu. Sahibi ise arabadan çıkmış, sanki gözlerinin önünde karısını öldürüyorlarmış gibi feryat figan bağırıyordu. Kısacası canlı bir korku filmi seyrediyordum. Sonra aniden bariyer durdu.

Babamlara haber verdim ve tüm mahalleliyle beraber aşağı indik. Arabanın sahibi şişman iri adam –karizması ve Ferrari’si sayesinde herkes onu tanıyordu– arabasının sağlam kalmış arka tarafına sarılmış ağlıyordu. Arabanın önü haşat olmuştu: Bükülmüş demir parçaları, delinmiş demir parçaları, boyası çıkmış demir parçaları. Kan gibi dökülen demir parçaları. Yamulmuş jant kapakları. Metalik bir katliam. Yerdeki cam parçaları farklı yönlere farklı renklerde ışıklar yansıtarak, kalabalığın bir ceset etrafında toplanmışçasına yarattığı suni matem havasına karşın bariyerin zaferine havai fişekler gibi eşlik ediyordu. Bir gün önce herkesin hayranlıkla seyrettiği, 5,4 litrelik, 442 beygir gücünde, V-12 motoruyla saatte 320 km hıza çıkabilen Ferrari 456 GT şimdi bakılamayacak haldeydi, ölüydü. Oysa bariyer, tüm heybeti, güvenilirliği ve ürküntü veren görüntüsüyle sapasağlam durumda, gecenin kötü başrol oyuncusu olarak sessizce şov yapıyordu. Bariyerin kolunun üzerindeki kırmızı beyaz şeritler gecenin karanlığında daha bir belli oluyordu. Gövdesinin üst kısmında, tam eklem yerinde bulunan lamba o gece daha fazla ışık veriyor gibiydi.

Ertesi gün polis memurları soruşturma yaptı. Uzmanlar bariyeri incelediler ve testler yaptılar. Sigorta şirketinin görevlileri bütün gün çalıştılar. Bariyerin arabaya saldırması kimsenin aklına yatmadı. Bunu gören arabanın sahibi dışındaki tek kişi bendim ama babamın ısrarıyla polise bilgi vermedim. Zaten emin değildim; çok uzaktı ve uykulu haldeydim. Ayrıca babamın dediğine göre hayal gücümü sürekli kötü şeyler düşleyerek harcıyordum ve bunun nedeni televizyonda geç saatte izlediğim korku filmleriydi. Ama emin olduğum bir şey vardı: Bariyer yaptığını yeniden yapacaktı.

O aralar otoparkta yeni bir düzenleme vardı. Mahalledeki park sorunu yüzünden otoparka olan talep artmıştı. Bunun üzerine otoparkın sahibi, arabaları birbirine biraz daha yaklaştırdı, böylece otoparkta altmış arabalık yer açılmıştı. Babam duruma çok kızmıştı çünkü park ettiğimiz alan daralmıştı ve park etmek bir eziyete dönüşmüştü. Ben ise balkon penceresinden kurbanlık koyun sürüsü gibi gelen altmış arabayı seyrediyordum. İçlerinde çok güzel arabalar vardı.

Bariyer dört gün sessiz kaldı; bu fırtına öncesi yaşanan klişe sessizlikten başka bir şey değildi. Ferrari olayından doksan altı saat sonra yine geç saatte, bu sefer iki araba, bir saatlik arayla bariyerin zulmüyle tanıştı. Komşumuzun oğlunun arabası Nissan 200 SX gecenin ilk kurbanıydı. Sekiz silindiri –altı mıydı yoksa?– 200 beygir ve 988cc’lik silindir hacmiyle tam bir genç arabasıydı. Aslında olayı canlı olarak seyretmiştim ve bariyerin Nissan’ı parçalayacağından adım kadar emindim. Çünkü korku filmlerinde seks yapanlar her zaman ölür. Bu unutulmaması gereken bir numaralı kuraldır. (Bu yüzden bakireler, katillerin anlaşılmaz oyalanmaları ve beceriksizlikleri sayesinde hep kurtulurlar. Sırf bu yüzden geride kalan hayatları boyunca bakire mi kalacakları bir muamma olarak kalır.) Komşumuzun oğlu Ersin de çapkınlığı ile tanınıyordu. (Belki de o arabayı çapkınlık başarısını artırmak için almıştı. Ne de olsa dünyanın her yerinde “arabası için çıkan kız” diye bir dişi tipi vardır.) Üstüne üstlük arabada güzel ve sarışın bir kızla geç saatte otoparka gelirsen bu korku filmi raconunda intihar sayılır. Bu kadar tahrik karşısında ben bariyer olsam aynı şeyi yapardım. (!)

Ersin arabasının sağlam kalmış ön tarafına sarılıp ağlarken –kız arkadaşına hava atmak için geri geri girmeye çalışmıştı– kız arkadaşı üzgün görünmeye çalışıyordu ama gözlerinde arabayı delice kıskandığını görebiliyordum. Nissan için aşağı inen kalabalık gürültü yaratarak görevini yerine getirdikten sonra geri dönüyordu ki bariyer ikinci kurbanı Rolf Porsche 99 BTR’nin canını aldı. Araba tutkunu her gencin bildiği gibi bu araba 35 saniyede saatte 325 km’ye çıkabiliyordu. Oysa şimdi hareket edebilmesi bir mucizeye bağlıydı.

Mahallemizden birkaç kişi bu garip duruma şahit olsa da polis soruşturması, sigorta işlemleri bir dejavu gibi tekrarlandı. Ve hiçbir sonuç alınamadı. Zamanla insanlarda bir bariyer fobisi belirdi. Otoparkın içinde yürüyen insanlar bariyerin yanından geçmek varken arabaların arasından cambazlık yaparak geçmeyi yeğliyorlardı. (Yeni gelen altmış araba yüzünden arabaların araları daha da daralmıştı.) Arabalar için bariyerin altından geçmek soğuk terlerin akıtıldığı bir sınav olmuştu: İlk önce farlar kapanıyordu, birinci vitese alınıp alınmadığı kontrol ediliyordu. Tuşa basıp –çoğunlukla bekçi basıyordu– bariyer açılıyordu. Kalkar gibi yaparak güya bariyere vücut çalımı atılıyor, sonra yarışçılar gibi hızla bariyerin altından geçiliyordu. Özellikle pahalı arabaların sahiplerine bu korku daha çok bulaşmıştı. Bazıları arabalarını kullanmıyordu, işlerine daha önce küçümsedikleri belediye otobüsleriyle gidip gelmeye başlamışlardı. Hiçbiri bu korkularından başkalarına söz etmiyor ve soruları türlü bahanelerle geçiştiriyorlardı. Herkes bariyerin kaldırılmasını istiyor, ama kimse bunun için imza toplamaya yanaşmıyordu. Bariyer korkusunun tek olumlu yanı ototeyp hırsızlığının sona ermesi oldu. Bariyerin korkunç ünü sayesinde otoparkımıza hırsızlar giremiyordu.

Korkuya alışmakla geçilen günler boyunca bariyer üç pahalı arabanın daha canını aldı (Opel Tigra, BMW M3 ve Mercedes E200). Parçalanmış arabaların başında toplanan kalabalık zamanla azaldı. Bunun nedeni bariyere duyulan korku değildi. Hâlâ o bariyerden ölesiye korkuyorlardı ama artık bariyerin gösterisi onları ilgilendirmemeye başlamıştı. Belki de bariyerden kanıksanan vahşetinin ötesinde, daha orijinal bir gösteri bekliyorlardı. Her seferinde detaylı polis araştırması yapıldı, sigorta şirketi incelemelerde bulundu ve sonunda korku-gerilim filmlerinin doğaüstü olaylara inanmamakta inatçılık gösterisi yapan salak dedektifleri gibi herkes olayları rastlantılar silsilesine bağladı.

Bariyerin eylemleri artınca balkona yerleşmeye karar verdim. Televizyonu balkona getirdim, yemeklerimi balkonda yemeye, ödevlerimi balkonda hazırlamaya başladım. Hiçbir olayı kaçırmamalıydım. Televizyondaki korku filmleri beni kesmiyordu; balkondan dürbünümle baktığımda şeytanın ta kendisini görebiliyordum: Manyak Bariyer. O bana hiçbir korku filminde göremeyeceğim vahşeti vaat ediyordu. Otoparkta karşılıklı dizilmiş altı yüz altı arabadan hangisinin sırada olduğunu tahmin etmeye çalışıyordum. O anda aklıma otoparka yeni katılan altmış araba geldi. Altı yüz altı araba artı altmış araba. Bu altı yüz altmış altı araba ederdi. 666. 6, 6, 6. 666. Aman Tanrım! Bu sayının anlamını 6 Haziran saat 6’da doğan Damien’in hikâyesinin anlatıldığı The Omen filmini veya 666 numaralı evlerde ve sokaklarda geçen şeytan filmlerini seyreden herkesin dışında Iron Maiden’ın “The Number of the Beast” şarkısını dinlemiş olanlar bilirdi. Şarkının başında İncil’den bir alıntı vardı: “Yazık size, Toprak ve Deniz, Şeytan canavarını öfkeyle gönderiyor çünkü zaman kalmadı... Bırakın da onu bilenler canavarın sayısını akıllarında tutsunlar; çünkü o bir insan sayısıdır: Onun sayısı altı yüz altmış altıdır.” Albüm kapağındaki bu kısa alıntıyı gördüğümde irkildim. Bariyerle ilgili doğaüstü bir şey olduğunu düşlüyordum, buna inanıyordum ama şimdi bunu öğrenmiştim. Artık biliyordum; şeytan bariyerimizin içine girmişti.

666! Bir sayının insanı korkutabileceği aklımın ucundan geçmezdi. “666, canavarın sayısı. 666, Cehennem ve Ateş kurtulmak için yumurtlayacak,” sözlerini ister istemez mırıldandım.

Hemen arkadaşım Demir’i aradım, her şeyi anlattım ona. Demir, pahalı arabalara insanüstü bir aşkla bağlıydı –materyalist bir hayranlık desem daha doğru olur– ve bu yüzden bariyerden nefret ediyordu. Benim şeytan zırvalıklarıma inanmasa da hem arabaların intikamını almak için hem de eğlence niyetine bana yardım etmeyi kabul etti.

Korku filmlerinden bildiğim şeytanı alt etmeye yarayan tüm gereçleri birer birer aldık. Kitapçıdan siyah ciltli kocaman bir İncil aldık. Kiliseye gittik ve yalvar yakar ancak bir bardak kutsal su edinebildik. Marangozun, “Vay kitapsız piçler,” diyen nefret dolu bakışlarına rağmen bir sürü haç yaptırdık. Para vereceğimizi bildiğinden ses etmedi. Manavdan iki kilo sarmısak aldık (kilosu 700.000 TL’den). Latince dua bulmamız gerekiyordu, onu da Therion’un şarkı sözlerinden çıkardım. Bir kâğıda özenle yazdım, dua sandığım şarkı sözlerini. Böylece şeytanı def edebilmemiz için hiçbir eksik kalmadı.

Gece yarısı olunca ikimiz de evlerimizden gizlice kaçıp otoparkta buluştuk. Elimizde haçlar ve Kutsal Kitap’la, boynumuzda ipe dizilmiş sarmısaklarla komik bir ikili olmuştuk. Oysa tüm komikliğimize karşın evrenin en kötü güçlerinden biriyle savaşmaya gidiyorduk. Korku filmlerinin kahramanları gibi havaya girmiştik. Önceden saatlerce kafa patlattığımız plana göre ilk saldırıyı ben gerçekleştirecektim. Bir elimde kocaman tahta bir haç, diğer elimde su tabancası (içinde kutsal su vardı) ile şeytanın bariyerine doğru yürüdüm. Kalp atışlarım gerilim filmlerinin müziği temposunda atarken, içimdeki korku şeytana yaklaştıkça şiddetleniyordu. Demir arkamdan hadi hadi diyerek beni cesaretlendirmeye çalışıyordu. Ve sonunda planladığımızdan daha uzak bir yerden de olsa su tabancamla bariyerin kalbini vurdum. Bariyerin kalbinin olsa olsa çalışırken yanıp sönen kırmızı lambası olabileceğini düşünmüştük, ama suyu başarıyla hedefine ulaştırdıysam da –hatta on beş kere vurdum– korku filmlerinde olduğu gibi bariyer asit çarpmış gibi erimeye ve buhar çıkarmaya başlamadı. Bunun üzerine tabancamda kalan tüm suyla bariyerin her yerini suladım ama bariyer hiçbir tepki vermedi.

Planın ikinci aşaması için geriye çekilirken kutsal suyu aldığımız rahibe de küfrediyordum. Herhalde bize kutsal su diye içme suyu vermişti. Ya da bayat bir kutsal su. Pis gâvur! Sarmısak kolyesiyle Demir, bir elinde haç diğer elinde kutsal kitap, ürkek ve kısa adımlarla ilerledi. Doğaüstü olaylara inanmayan bir materyalist olduğu için benden daha cesurdu. Bariyere dokunabilecek kadar yaklaştı ve Kutsal Kitap’ın arasına sıkıştırdığım Latince duaları ıslak bariyere yüksek sesle okumaya başladı: “Erset la tari ki- utu-kam. Adapa baru sar kıssata, Zıqqurrat kutha pet pi gurru. Erset la tari ki-utu-kam.” Dolunayı bir bulutun kapatmasıyla iyice kararan hava ve aniden çıkan hafif esinti Demir’in sesini titretti. “Quantus tremor est futurus, Zoy ga de treb sa, Quando Judex est venturus.”

O anda rüzgâr kuvvetlendi ve Kutsal Kitap’ın içindeki Latince dua yazılı kâğıtları savurdu. Demir korkuyla Kutsal Kitap’ı bariyere doğru fırlattı. İçimizdeki korku artınca kör cesaretimiz de adrenalinle beraber pompalandı. Ayrıca biliyorduk ki korku filmlerinde bakirler ölmezdi ve bakir olarak ölmeye hiç niyetimiz yoktu. Son aşama için beraberce bariyere saldırdık. Her tarafına haçlarla ve Kutsal Kitap’la bastırdık. Bariyer öylece duruyor, biz de deliler gibi Latince dualar eşliğinde haçlarımızla her yerini mıncıklıyorduk. Bariyere tüm bunlar vız geliyordu. Duruyordu; sanki her zamanki halinden daha durgundu. Rüzgâr müzgâr hikâyeydi. 666 sayısı sadece kötü bir rastlantıydı. Ve biz de çocuksu hayal gücümüzün yarattığı düşlerin peşinden sürüklenen zavallı hayalperestlerdik. Şeytan sadece filmlerde olurdu ve biz maalesef bir filmin içinde yaşamıyorduk.

Bu gecelik eğlencenin sona erdiğini düşünüyorduk ki arkamızda yükselen kahkaha sesleri duyduk. Dönüp baktığımızda mahallenin gıcık çocukları Volkan ve arkadaşlarını gördük. Onların da ellerinde karanlıkta seçemediğim belli belirsiz bir şeyler vardı ve en az bizim kadar komik görünüyorlardı. Volkan ders veren bir öğretmen edasıyla, baskın bir ses tonuyla konuşmaya başladı: “Şeytanı böyle mi yok edebileceğinizi sandınız? Haçlar, kutsal su ve Latince dualar.” Konuşması kahkahalarla kesiliyordu ve sinirimi tepeme çıkarıyordu. Bu sırada kafasındaki takke yere düştü. Hemen yerden kaldırıp desenli takkesini kafasına taktı. Elinde de seccade vardı, sanki otoparka yatsı namazını kılmaya gelmişti. Toparlandıktan sonra sinir bozucu konuşmasına devam etti. “Hiç mi düşünmedin hangi ülkede yaşadığını? Burası Müslüman bir ülke ve eğer bir şeytan varsa o da Hıristiyanca değil Müslümanca kovulur,” dedi. Arkadaşlarını kontrol etmeye başladı, bu arada bize, getirdiklerini göstererek hava atıyordu: “Kuranı Kerim? Tamam. Kâbe’den getirilmiş zemzem suyu? Tamam. Topkapı Sarayı’ndan getirdiğimiz Hz. Muhammed Aleyhisselam’ın sakalı? Tamam. Ezan kaseti? Tamam. Kaseti teybe koy. Ve son olarak da Mekke’den getirdiğimiz ‘şeytan taşlama’ taşları. Her şey tamam, operasyona başlayalım çocuklar. Şu cini çıkaralım. Peder, bir sorunuz var mı? Yok galiba. Çekilin Hıristiyan şeytan avcıları, hahaha!!!”

Salaklığımıza yanarak geri çekildik. Bir korku filmi uzmanı olarak bunu nasıl olup da düşünememiştim. Aslında burada suç benim değil sinemacılarımızındı. Drakula İstanbul’da dışında hiçbir korku filmi çekilmedi Türkiye’de. Bu yüzden şeytanın etkilendiği dinî öğelerin ülkeden ülkeye değişmesi gerektiğini, kutsallığın göreceliğini ve kötülüğü yenmenin otantik yollarını hiç aklıma getirmemiştim. Emperyalizm denen şey bu olmalıydı. Babam “McDonalds gençleri” derken bunu kastetmişti.

Ben derin düşüncelere dalmışken Volkan ve arkadaşlarının şeytan çıkarma törenleri başlıyordu. İlk önce teypten ezan sesi yükseldi; sonra takkeli dört genç şuursuzca, “Allahuekber!” diye bağırarak bariyere saldırdılar. Biri zemzem suyu döküyor, bir diğeri Sakal-ı Şerif’i sürtüyordu. Volkan uzaktan bariyeri taş yağmuruna tutarken biri seccade ile bariyeri ovuyordu. Bariyer ise halinden memnun öylece duruyordu. Gözlerimiz şeytanın kızdığına dair kanıtlar arıyordu gökyüzünde, ama ne korkunç şimşekler ne de ineklere takla attıran güçlü fırtınalar vardı tepemizde; sadece siyah bir boşluk. Denizde coşkun dalgalar aradık; oysa deniz, kıyıdaki ufak bir taşı kımıldatamayacak kadar miskindi. Bariyer de durgunluğu ile havaya, suya ve toprağa eşlik ediyordu. Olay yerindeki durgunluğu bozan tek şey Volkan ve arkadaşlarının uzadıkça anlamsızlaşan komik saldırılarıydı. Müslüman şeytan avcıları beni fazlasıyla güldürmüştü. Kötülüğü yenmenin otantik yolları diye adlandırdığım düşüncemi hatırlayarak kendime de gülüyordum. Hindistan’da olsak inek mi salacaktık bariyerin üzerine?

O sırada bir araba geldi. Büyük bir cipti bu: Cherokee 4x4. Trafiğin dokunulmaz deviydi o. Volkan ve arkadaşları şeytan kovucu zımbırtılarını alarak oradan uzaklaştılar. Biz de çıkabilecek olası bir kavga yüzünden otoparktaki iki araba arasına saklandık.

Cherokee, bariyere yaklaşmadan önce farlarını kapatmıştı. Bariyerin önünde dev bir gölge gibi durdu. Bariyer kara gölgeyi kırmızı şeritli koluyla ikiye bölüyordu. Cipin şoförü birinci vitese aldı. Bariyeri düğmeye basarak açtı. (Bu arada Demir’le cipin motor gücü üzerinde tartışıyorduk. Bence 4800 olmalıydı) Cip ileri gidermiş gibi bir feyk attı ve gürültülü bir patinajla beraber hızla kalktı. Ama bariyer müthiş bir hızla aşağı inerek arabayı kıstırdı. Böylece koca cipin motoru istop etti. Şoför, cipi tekrar çalıştırmaya çabalarken birkaç darbe daha indirdi. Cipin ön camı tamamen kırıldığında şoför kendini aşağı attı ve yardım çağırmak için çaresizce bağırdı. Adam kocaman cipin yanında o kadar ufak kalıyordu ki, aklıma Freud’un erkeklerin büyüklük takıntısının cinsel organlarının boyutlarıyla ilgili komplekslerinden kaynaklandığını öne süren teorisi geldi. Bu arada bariyer cipi bir işkenceci gibi acımasızca ve büyük bir kinle kamçılıyor, dev araç boyun eğmiş bir şekilde ölümünü bekliyordu. Ancak bir an cipe daha dikkatli baktım; o zaman cipin, çektiği tüm acılardan mazoşist bir tavırla zevk aldığını gördüm. Ama bu çok saçmaydı; o etten kemikten bir canlı değildi, demirden bir araçtı.

Ben cipin olanaksız psikolojisini düşünürken Demir uzakta fidanların arasında elinde antenli bir şey tutan gölgeyi gösterdi. Arabaların arasında usulca ilerledik. Mümkün olduğunca az ses çıkarmaya çalışıyorduk. Adımlarımızı baletler gibi atıyor, arabaların gölgesine sığınarak meçhul gölgeye doğru yaklaşıyorduk. İki metre kadar arkasında durduk. Birbirimizin düşüncelerini okumuşçasına aynı anda yerimizden fırlayarak adamın üzerine A- Takımı dizisindeki gibi bir aksiyonla atladık. Adam yere düştü.

Kumandasını alarak uzağa fırlattım. Gözucumla bariyerin cipe salladığı yumrukları durdurduğunu gördüm. Bariyerin kolu havada asılı kalmıştı. Gizemli adam yerde yatıyordu. Suratında kırmızı bir bere vardı. Bereyi burnuna kadar çekerek kim olduğunu saklamıştı. Şimdi yerde oturuyordu. Pişmanlığı yüzünden kısa devre olmuş bir robot gibiydi. Gizemli adamın maskesini çıkardık. Otoparkın bekçisiydi, istese ikimizi de yerle bir edebilirdi ama hiç karşı koymadı.

Uzun bir süre yalvardı bize. “Lütfen kimseye söylemeyin. Hepsinin bir nedeni var,” dedi. Biz de hemen bu katilin, bu caninin, bu gaddarın zalim eylemlerinin nedenini sorduk. –Artık şeytan safsatası da tarihe karışmıştı.– Uzun süre duraksadı ama yalan söylemek için değil de tüm suçlarının nedenini en anlaşılır biçimde anlatmak için kelimeleri kafasında dolaştırıyor gibiydi. Sonra sanki biz komisermişiz gibi ağlamaklı gözlerle itirafa başladı.

“O kumandalar dağıtıldığından beri kendimi gereksiz hissediyorum. Daha önceleri böyle değildi. Kimsede o kumandalardan yoktu. Her zaman ben açardım bariyeri. Bir işe yaradığımı, kazandığım asgari ücreti hak ettiğimi hissederdim... Şimdi burada oturuyorum ve sizin yapabileceğiniz bir şeyi yapıyorum. Bazen gecikiyorum o tuşa basmak için ve üzülüyorum,” dedi. Her şey anlaşılmıştı, ortada bir sorun olunca ve bu hastalıklı bir beyinle buluşunca hep kötü olurdu. “Uzun süre geceleri içtim, sarhoş oldum. Bir gece şu aleti yaptım ve bariyerle arabaları...” dedi, cümlesini bitiremedi. Peki ya, neden hep pahalı arabaları seçtin, diye sordu Demir. “Çünkü pahalı arabaların her zaman sigortası olur. Böylece bok gibi para kazanan sigorta şirketleri dışında kimseye zararım dokunmazdı.” Dediği doğruydu, bütün o arabalar sigortalıydı ve birçoğu şimdiden eski hallerine geri dönmüştü. Bekçiyi çok iyi anlıyordum. Eğer tek işi bir düğmeye basmak olan birinden işini çalarsanız o adamdan bırakın iş ahlakını, iyi bir şey yapmasını bile bekleyemezsiniz. İnsanın bir boka yaramadığını düşünmesi ve bir boka yaramadığını bilip de üstüne para alması gerçekten boktan bir durumdu.

Bariyerin etrafına üç-dört kişi toplandı. (Kalabalığın hepsi evlerinde kalabalık yapıyor artık.) Bu arada biz her şeyi çözümleyecek bir plan yaptık. O gece Hollywood filmlerinden öğrendiğimiz taktiklerle her arabanın kapısını açtık ve tüm kumandaları tek tek topladık. Hepsini bir torbaya koyduk ve denize fırlattık. Bekçinin daha önce betimlediğim yarım gülümsemesi tekrar yüzüne, tam yerine yerleşti.

Gökyüzünün siyahlığı laciverte dönüşmeye başladığı sıralarda eve girdim. Kafamı yastığa koyduğum anda uykuya daldım. Sabah kalktığımda yorganla hiç boğuşmamış olduğumu fark ederek yorganımın dikdörtgen şekline hayranlıkla bakakaldım. (Yorganın şeklini bozmadan içine girip çıktığım ilk kez olmuştu.) Tuvaletten sonra ilk işim bekçiyi ziyaret etmek oldu. Bariyere doğru yaklaşırken içimde olması gerekenden farklı, gerçekdışı, karışık duygular vardı. Bekçi ise yarım gülümsemesi ile bariyerin yanında bana el sallıyordu. Çok mutlu bir yüz ifadesi vardı. Ben de ona el salladım. O sırada gelen bir araba için bariyeri açtı ve mutluluğu, gülümsemesinin çapıyla beraber arttı. Araba geçip gitti. Ama bariyer kapanmadı. Havaya dikilmiş bir şekilde öylece duruyordu. Bekçi de şaşırdı. Bariyeri eliyle kapatmak için hafifçe ittirdi. Bir anda bariyer bir yılan gibi kıvrıldı ve bekçiyi boğazından kuvvetlice sardı. Onu yukarıya çekti ve havada sallamaya başladı. Onu havada can çekişirken izliyordum ama kımıldayamıyordum. Bekçiyi yere fırlattı. Zavallı bekçi yerde nefes alabilmek için sürekli pozisyonunu değiştiriyordu. Havada bariyerin azalttığı oksijeni arıyordu sanki. Kaçmayı düşünemeyecek kadar oksijene muhtaçtı. Bariyer can çekişen bekçiye bir aşçının soğan dilimlemesi gibi hızla vurmaya başladı. Bekçinin etrafı kan gölü olmuştu, bariyer hâlâ pes etmemişti. Kanın kokusu burnuma kadar ulaştı. Aniden gökyüzü karardı, gece karanlığı çöktü, güneş kayboldu, şimşekler çakıyordu ve korkunç bir fırtına başladı. Şeytan çok kızmışa benziyordu. Deniz dev dalgalarla fokur fokur kaynıyordu. Dalgaların arasında dört suret gördüm. Biri James Dean’e, biri Uzay Heparı’ya, biri Cliff Burton’a, biri de Criss Oliva’ya benziyordu. Bir şey anlatmak istiyorlardı sanki.

Dehşetengiz görüntülerle uyuşmuş aklımdan bunlar geçerken bariyer kocaman bir döner bıçağı şekline girdi ve bekçinin karnından girip diğer tarafından çıktı. Bekçi, ölüme inatla direnen bir böcek gibi hâlâ çırpınıyordu. Bariyer ise bir insanı öldürmeden, daha fazla, çok daha fazla kan çıkarmanın ustalığında, bekçinin ölmesine izin vermiyordu. Çevredeki arabalar kanla boyanmıştı. Kan kokusu burnumdan nefes almamı güçleştirecek kadar yoğunlaşmıştı.

Sonra bariyer bana yöneldi. Üzerinde bekçinin