:   
 


   ,       . ˸ ,  ,   .    ,   ,         .

     .     , ,      ,  20252026 .  , ,  ,   ,        ,    ,   .

     ,   :        ,     Arctic Strategy .

 ,   ,       .





 

:   





.     


  ,       :       .     ,     ,           ,     .         , , ,  .       ,   ,  .               ,     .

    .     .                    :     .       :    ,     ,        .           ,        ,      :    ,    .

    ?   .     ,        ,         :  ,      ,   ,  ,    .           ,    ,     :  .      ,   ,       ,    .    -:   ,       ,       ,              ,      .     ,     .

            .   ,             :    ,      .                   .         .    - ,     ,   .    ,  :   ,  2020  2026 ,            ,       ,               ,    .

     :       .       ,         :   ,   ,    .  ,               ,       ,        ,        .      .  ,    ,  ,      :      .

   ,        .  ,       :      (, , ),      (, ,  ),     (,  , ) , ,      (,  ,  ).      : 2020 ? 2026         ;    ,  , , ,   .       ,        :    ?.   ,                   ,      - .       ;       ,     .

   ,   . :  ,         ,    ;      . : ,   ,       ,   . : ,    ,   ,        ;      ,       . :                      :    ,   ,       ,    . ,   :           ,  ,   ;    ,     .

 ,     .      ,      ,       ,     .     : .         .      ,       ,      ,     .    .    ,   ,    ,     .    .   :  ,  ,            .




 1.   ,  



22  2025    ,      ,   , ,   ,   .            14,33   .        47    (NSIDC, 2025).  :   ,       ,        .

     , 13 ,      ,    ,           48  (GoArctic, 2025).  ,            1976  ,    .      .          ,     :     ,      (Lenta.ru, 2025).

    2025               ,    .   ,     .         ,     .     ,   ,       :  , , ?




,    


    ,     .     ,      ,  ,      .     .    ,      (6633? ..)  ,                .       +10C  ,           ,     .         .

     ,       .           :      ,   .       ()          ,    , ,  :    ,       (    2035 .,     645, 2020).         .    ,        .

    :     (, , , , , , , ),           .     2008      ,    :     ,     ,           ( , 2008). ,         .         .    :        .

 .       ,   ,    .  +10C      ,   . ,    ,      .   ,           ,      XXI .




 :    


    ,   ,     ,        ?        :   ,       13%       30%    (USGS, Circum-Arctic Resource Appraisal, 2008).          ,    :   2008 ,         ,      . ,             :   ,              ,   ,   .        ,   .

      ,    .            ,       .      :       ,        (, 2026).

          .  2020              .  20252026           , ,    .              :  ,             (Lenta.ru, 2025; Atlantic Council, 2025). , , ,         ,       : ,    ,    ,       .

    .          ,   ,                  ,        ,     .

 ,      .    ,       ,  ,        .          ;     :     ,    ,   ,    .




˸      


     ,    . ˸     ,    .       ,       ,   :     ,       .

 .   2025   4,60  ?         ;   2012  ( 3,5  ?)      (NSIDC, 2025).  ,  :            ,          (NSIDC, 2025; England et al., Geophysical Research Letters, 2025).     :  .

      .  19       19  .    1979    12,1%   :       74  ? ,   (NSIDC, 2025).   2025 ,   ,   ,     NOAA Arctic Report Card,     :  ,     ,   ,       (NOAA Arctic Report Card, 2025).   .

,       ,  :          .     ,     .       ,    -2025.         ,     .         . ˸    .

   ,   2025    ,  .              DMSP.  2025               ,    ,      ,      ;  31  2025   ,             AMSR2 (Mongabay, 2025; NSIDC, 2025).   38           .   ,   :       .       .




    :    


   ,    .     ,  - ,          .        1982  (UNCLOS)      ,      .    ,     .

,     , .    12         . ,  200 ,     ():   ,    ,  ,       (UNCLOS, . 57).         .   ,      200      ,             ,       (UNCLOS, . 76).         (CLCS)      ,        .

          234,               .     ,     ,        (UNCLOS, . 234).    1970-   ,            ,      .

, ,    :        .   1926                .   UNCLOS (       1997 ),      1,6         (, 2024).     ,  ,       ,     .




 :     


             ,       20232026 ,       .

 .       2001     ;  2002-     ,    .     : ,  ,              2007 ,        .  2015-   :  1,2  ?        ,     5     (, 2015; , 2026).

  .  2023     ,   ,          ;      300  ?    ,       (, 2026).   2026         :      (  / , 2026).       .  :     (  )  XXI ,       ,    .

,     . :  CLCS        ,   ,    ( )  ,        ,  ,         .    ,   .   .

  2023    ,     UNCLOS,                ,     ,        (, 2026;  , 2024).  ,  ,      .     :     .

  ,    ,      .        ,  ,   .          :        UNCLOS   ,  ,  ,  ,          . , ,        2009 ,  238  ?  (-, ..).      ,      ,     .   :       ,   .




 : 2020 ? 2026


          :          .

˸.  2020  ,        .   :      (-2012  ),   -2025      ,       (NSIDC, 2025; NOAA, 2025).                .

.  2020-             .  2026-       :     ,        ,  .         ,      .    ,    .

.   2020   :   ,       ,          .

  .  2020      ,   .  20252026       :           (, 2025),           15  2025          ,        (GoArctic, 2025).   :       ,   .







     ,     ,  :        .     ,     (, , ), ,     (   ),  ,    (    ).         ,  ,        ,          2025 .     ,   UNCLOS,                         ,   .   :       ,         ,  ,   ,    .




 2.  :    



19  2026      .      :  ,  ,   .      .         ,       ,   . ,          ,       :   ,       ;     ,        ;  ,      2022 .

 ,         ,   , ,   ,     .        ,               :   ,        ,                    .      ,                .         .




   :  


       ,   . 1  1987   ,   -      ,                      (  . . , 1987).  ,        ,           ,   .     :  1989             ,   1991            AEPS ( ,  ; :  ).

  ,    :       .            ,     40       .    ,  19  1996   : , , , , , ,    ( , 1996).                  ,    .

:    ,  .    ,   ,            ( ,  ). :    ,          . :               ,         ( , 1996,   . 1).

       ,   .        1987  1996 ,     ,     .          ,             : , ,  .       .     :    2008-,  2014    .  2022   ,  ,      ,   ,       1996 .       .




    :  


        .      ,  ,   .     ;    (19961998),      20042006  20212023  ( ,  ).  2013                 .

   ,         .         :   ,  ,     ,      (/RAIPON),   ,       .   ,     :     ,   ,     ,             (Arctic Council Quick Guide, 2020).      ,  ,   ,         ,    ,  ,     ,    ,   .

      : .   2020-        (     2013 , , ,  , , , ),       ( : ).                  ,         ,     .

              . AMAP         ; CAFF       ; PAME     ; EPPR        ; SDWG    - ; ACAP      ( :  ).         ,     :    ,       .

   ,      .     .     , ,   ,    ,    ,  .     : ,     ,  ,  , .   2022      ,    . ,   ,   .




 ,   :      


  :    ,      ?   :               .        ,     .      ,  ,        .

     .  :  2004     ACIA           ,      ,       (ACIA, 2004).  :  2009    PAME     AMSA            ,       2017           (AMSA, 2009; IMO Polar Code, 2017).             .

      ,    ,    :          (, 2011)        ,   ,     ,    ;        (2013);       (2017) ( : ).     :       ,        .

       20212030        ,          2021 ,           (  , 2021).           .         ,       .

     ,   :        ,  .      ;        .         ,   .




: AMAP,  


      AMAP    :    1991            .     :     ,  , ,    ,        .

          .   .   AMAP     ,   :    .  AMAP 2021        ;             :    (AMAP Arctic Climate Change Update, 2021; Rantanen et al., Communications Earth & Environment, 2022).  AMAP                   .

   .  AMAP      ,                   ,               (2001)      (2013) (AMAP,  ).        :     .

     ,    .        ,         .  2022             ,         ,          .              ,   ,     : ,       ,     . ,    ,         .




  :   


   2022     ,   .    ,      . 3  2022                  ;    (:  ;  , 2025).             .

 , ,   .    2024 ,    ,            --     ,           2025 ,       (GoArctic, 2025). 12  2025         (GoArctic, 2025).

          ,   .  2025 ,      :              ...    ( , 14.07.2025).  2026 ,        :  ,    ,      ,         -,   (, 22.04.2026).         .    ,          :  ,            ,       .

       2026    .  2027           ( ,  )   ,    .    -        ,            ,   .




 : 2020 ? 2026


 20202021       :         ,   ,     ,       .  2026   ,     .

-,     :                ,     (    ),          2022 ,     2023  2025    . -,   :      (20212023),  (20232025)   (20252027)     ,        ,     . -,      ,  ,               . , -:   2020          ,   2026-          .      ,  ,         .







       19871996 ,     (  ,   ,   )     ,     .    :          ,      .                    :  ,   ,              .    ,   ,         ,    .  2022     ,      2024          ,            20252026 .       ,     ,      ,     .




 3. :     



       2021  2026 .      :    ,    .       ,      ,  .   2021  -    :   ,         .   2026    :       ,        ,   ,    ,       (Annual Threat Assessment of the U.S. Intelligence Community, 2025;  , 2025).

 2025                 :           ,          ( , 2025).  ,   2026-,             : 25    14    ,        ( , 2026).

               .       ,     ,         :   ,  2025            .         .




:     


         .      :     ,    ,          ,        .               2035  (  164  5  2020 )      2035  (  645  26  2020 ):    ,     ,      ,          (    , 2020; Arctic Russia, 2020).

       ,    ,  ,   . 21  2023    112     ,          ,   .  2020 :                ,     ,      / .  2023 :        ,       ,       ...  (    164  .   112, 2023).      ,      ,     .      ,   2020      ,  , ,   .    ,     ,  ,         .

          ,          ,        ,           -,       . ,        :       ,      ,    ,      -        2024 ,        -      (Canadas Arctic Foreign Policy, 2024). ,        ,         .               .




:    


    ,         : ,     ,     .          :     ,        Polar Star 1976  ,       (Lenta.ru, 2025).        :         60 ,    ,      (, 2025).

       :    48 ,     ,    ICE Pact    ,        (GoArctic, 2025).       2024 ,    2025            ( , 2025).      ,       ;     .

      ,   .        -    : 15  2025         -  ,        (GoArctic, 2025).           ,       :         .     ,    .




:    


     ,         : .        ,  - ,         ,             (Canadas Arctic Foreign Policy, 2024). 6  2024            :        ( , 2024).   :  12  ,    ,   ,   ,      ,   ,     ,      (Canadas Arctic Foreign Policy, 2024;  , 2024).   2025                 5%   2035  (Arctic Yearbook, 2025).

   ,      ,  , ,   .   2025       ,         : 37%        , 35%  , 17%   (Arctic Yearbook, 2025).   ,           .        51-          (GoArctic, 2025).       , ,    :       ,       ,     .   :      (C-NSD, 2024),                (RAND, 2025).




  :     


    ,          ,           :            .  2020-      :         ,       :         ( , 2024).

   -   .  1920      ,    ,  ,           .             .         2025               λ         ( , 30.06.2025);             (, 2026). ,   ,                   2024     , ,    ,     ( , 2024).                  ;    .

      :         .  20252027       ,    ,       (, 2026),         ,     .      ,         .     : ,      ,         .




, , :   


   ,         :       (  ),    ,    ,    .  20212026      .   (2023)   (2024)       -    :         1300 ,          (Canadas Arctic Foreign Policy, 2024).

     ,       :   .          ,        ICE Pact      (GoArctic, 2025).    :  ,     ,         .      ,    ,         .           Arctic Forge ( , 2025).

       :         3,5%   2030 ,     ,    ,      ( , 2025).            :    - ,         ,        ,     .  :                  - .




 : 2020 ? 2026





  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/pages/biblio_book/?art=74231543)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .


