      :         
 


    :         . 31    ,    (Zotero, ORCID, arXiv),    IMRaD, ,     .   60     .  ,      .





      :         










       :            ,   ,            ,     .            ,          ,   -  .

          ,  -  ,         .           -  ,       .       ,        .

        :

     :        ,             (arXiv, PubMed)     (ORCID, SPIN, RSCI)    .      ,       .

   :     :     ,            ,         .       .

   :       ,    ,           .     :     ,  ,     .

          :

  :      ,      ,    ,       ,        .

    :          ,         .      ,     .

   soft skills :         , ,    ,           .

 ,           ,         ,      ,   ,     .











 ,    ,    .        

 

        ,              

.. 









         - ,   ,     - .

,  ,     ,      ,       .              ,         .

      :  ,    ,      -  .      ,            .        ,     ,   ,      .

       .          .       .             ,  . ,           ,      ()   .

          . ,      ,  .        ,          .       ,      , ,   ..

      ,   ,       .         ,          .     ,    ,   ,     ,        .

       ,          .        ,     ,      .      ,             .

     :

      -   ( )

            

          

           

           

       :      ,   ,        ,   ,        .






1.   :     


      

 

   ,  

  

  

 





       ,  ,             .       ,       .

    :

1.        (XVII-XIX .) -         ,   .

2.        ( XX .) -     ,   ,       .

3.        ( XX .) -   ,  ,   .

4.        ( XXI .) -   , big data,     .

                . ,                     .

      ,                .        ,        .

:       





 

 



 

 

 ,  



 

, 

,  



 

, 

,   



 

 

  



 

   

 , 



    

          ,     .                .             .

1.   

          . ,          ,          .

         ,   .       ,    "       -  ".          .

2.   (Open Science)

           .  2025       ,   ,        .     ,   arXiv, PubMed Central  ,     .

     ,    ,            .         .

3. ,     (Solution-Oriented Research)

 ,    ,     ,     ,    .  2025     ,    .

           (Sustainable Development Goals),       . ,     ,       .

    2024-2025 

     ,       .           .

1.      

      ,         .         ,     -.

:            ,  ,     .

             computer science  data analysis.       ,        .

2.   

  (VR)         .            .

:  ,     .

3.    

       .         ,       .

:  ,      .

4. ,  

     ,   ,         .

:   ,     .

5.     

        ,     -  .

:  ,      .



:      



 

 

 

 



 

, 

,     

, , 



 

  

,  , 

 , 



 

 , 

-,  

, , 



 

 , 

 ,  

 ,   



        

       .           ,        .

    :

 :             .              1.

: AI      ,       .        ,      1.

 : AI   ,     -  .         ,      .

           . ,           .     AI       .

  (Big Data)  

      ,        .        ,       .         ,           .

          .    ,    ,       . ,        ,        .

   ,   Apache Hadoop  Spark,   .             .

        ,            .  2025      ,     ,      .

    :

            .

        -      .

     VR  AR -       .

        -       .

       -       .

         .       ,          .

    :   

          :

1.      

     ,          ,      .      :       ,   ;   -      .

2.     

      ,         .             .

3. 

           ,          -   6.

4.   

        ,  , VR  big data analytics.       .

5.  

Cambridge     ,        .             .

   

     ,   ,    .  ,     2025   , :

        -         .

     complex  .

      .

  -      .

      .

    .

         .

      , " ,     ,      ".         ,      ,       .

                ,              .

 -        .     .        ,   ,   .

 :

             ,   ;

    ,          ;

  ,   -           .

           ().            .

       .              ,  ,    .

      : , , , , ,     .          : , ,   .

      .   - ,    ,     ( )     ,   .

   :              ,         .

     ,       ,   ,        .

   ()   :

 ,                   ;

 ,     , ..  ;

 ,                ,    , ..       .

 ,        











2.    

































      ,           .    ,       ,  ,     .        ,       ,      .

        ,    ,    .     ,    ,            ,    .

    :

     ;

  ;

    ;

    .

1.  :   

  (VIII .  ..  IV . ..)      ,    .         ,          .

2.1.    

           - :

,           ;

 ,    ;

      .

2.2.    

:    









 



 

     

, 

 ,  



 

      



,  





  ,    



 ,  





     



  



        ,   .

            , ,  , ,   ..   ,       ,    .  ,      (),           .

          ,         .                .

           ,  ,    ,     ..      ,    ,   ,       .   -  ()           .

          (384322  ..),    ,   .  ,          .       ,    ,      .

       ( 287212  ..),     ,       .         ,       .

  

   ,     :

        ;

      ( ,      ,      );

      ,     (   ,     ).

3. :    

  (VI-XIV .)          .    ,           .

3.1.   

    :

     ;

       ;

            ;

    .

        ,      .  ,   -  -,      ,   .        .

    - (9651040),     ,      .          ,        .

3.2.   

  ,        ,        :

          ;

         ;

       .

3.3.     

     :

       ;

-  ;

  "" ( + );

   ;

   .

4.     :    

     (XV-XVIII .)      .         ,     ,     .

4.1.   

    :

   (" , , " );

    , ;

    ;

      .

4.2.     

  (15641642)       .          ,       .      ,          .

  (15611626)       .    ,          .  ,        ,      .             .

  (15961650)    ,            ,     .       ,   ,   ;          .

  (16421727)             ,       .        ,    .

     .         ,     ,       ,    .   tabula rasa ( ) ,      ,         .

   

      :

        ;

      ,  ;

       ;

        ;

       ;

       ;

  ,       .

5. XIX :     

XIX          .           ,     .

  

       ,     .        ,     (, , , ).

  :   

    (, , , )     ,      .

    .         ,      ,      .                  .    ,             .

       .    ,      .          .           ,   ,      ,        ,           ,   ,       .

   :   

        .      ,        .

  ,              , , ,      ,             .      ,             .

  

 XIX     :

    (   , 1794;    , 1825);

   ( ,  , );

     ;

    .

6. XX-XXI :     

            ,  ,     .         ,     -.

6.1.    

    :

  ,      , , ;

     ;

      ;

    (, , ),       .

6.2.   

       ,         .        , , , ,      (.  ).

     ,        ,   , ,   , .       ,     "-" .  :  ,  ,  .

           "case studies"   .      ,     ,     .

           .         , ,  ,      .,    - ,   .         ,          .

         :

  (. ),            .

   (.  ),        ,      .

  . . ,     ,  ,        .

 (. , . ),           .

   ,      ,        ,      .

6.3.    

       :

:    



 





   





  - 

, , , , 

  ,   





      

, , , 

 ,  ,  





  , 

 , , 

  ,  





     

 , -, -

  ,  



6.4.    

       :

      ;

     ;

      ;

       ;

        .

      :

 (, , );

 (, , );

-  (  ,  );

  ( , ,   ).

      ,          :  -                      .  XX-XXI            ,  ,    .       ,        ,         .                   .

:        

      ,  ,           ,         .                        .

            ,                  .






3.  :     


 .            ,    

.. 



    ,    ,       .       ,     ,    .       ,      ,   .

         ,       .      ,         .

         ,         ,        .

2.     

    (, , )     ,       .      ,         .     , -   .

2.1.    

           .    4000 .  . .   ,       .










  :

  ()        .

      ,    ,   .

     ,    .

    , ,  , , .

,    ,         ,        .

2.2.  










 ,      ,   ,    ,   . ,             ,         .

 :

    ,        ,    .

   , ,  .

      365 ,  .

         .










                   .           .



:     

















60- ,  

 

, 

 



 

,  ,  ?

 ,  

, 

, 



 

 ,   ?

 , 

, 

, 



3.  :    

         ,         .

  (, 460370 .  . .; , 384322 .  . .)      ,   .   ,             .  ,      ,     ,     .       ,  ,      .      ,      .

   :

        .

     , , .          .

      : , , , .

               ,      .

  :

     ,   , , .

       "".

    , ,  .

     ,      .










        ,     ( , ),   .

4.  :    

           .         ,       .

4.1.       

                (  (), 9701037 .; -, 9731048 .  .),       .










      ,  , , , , , ,   .

4.2.    

      ,   .










     ,     (),          - .

.            .  ,              .         ,        .

.  ,         - ,        .              .

4.3.  

    .     ,    .     (1119),  (1160),  (1167),  (1209),  (1222),  (1224).  :   (1724)  ,   1755,   1804.










       ,    ,      - (),     .

5.   XVI-XVII    

       1617 .        ,         .       ,     .    ,       .










 :

        .

         .

         .

  :

      ,    .

      ,  ,   .

     ,    ,  .

      .

          .

 :

  (1603)        ,    . .

  (1660)           .










  1665           .           .

     ,        .

6.   XVIII-XIX :     

      ,          .          .

6.1.  - 

     (    )    XIX .   -     - .      , ,  .  1872           .. .      - .  ,      .

        ,           ,    .          ,       . ,   XIX       , ,  ,    ..










6.2.    :

    (), ,   .

     (),    ().

   ,   ().

   ,  ,  .

          XIX   XX .

7.     XX-XXI 

XX            .   ,   ,     .

7.1.     

 XX      .       , ,      .             ,        ,         .

  XX :

  ()        .

  (, , )    .

     (  ),  .

    ,  .

7.2.    

     ,  ,   , , -  IT-.

      ,   , , ,    ,      ,     .                          ().          ,            ( ,  ,   ..   .).

      (,   ,   ),      .

:   





 

   



 

 ,  

, , 



 

 ,   

 , -, . ,  



 

 ,  

, , ,   



 

 ,   

, , ,  



 

 , 

, , 



 

 ,  ,  

 ,  



8.     

 XXI     ,       .

   :

   big data,  ,   .

      ,    .

           .

        ( , , ).

    :

       (LIGO, 2015).

CRISPR/Cas9    .

     .

    , .

    ,   .

         .       ( XCELS), -  ,  ,   (      V  COVID-19).

            ,       .           .

            ,         ,   ,     ,        .

    ,     ,      .            ,  ,       .




4.  , Ũ ,   


    

,   

 

 



     ,       ,   .      .     :

      , , ;

,      ;

  ,  ,      .

         : , ,   ..

1. ,    

         .

  :

, , ,    ;

   , ,   ;

  ;

    ;

 ,   ;

       .

 .        .       ,  -   ,           .

    ,       ,         .

       .        ,   .           ,     , ..       ,      .

2.  :  

                      .     , ,    .

        ,    :

   ;

     ;

     , ,   .

            ()    :

    (, , , , , ,   );

  -  (, , , , , , , , , ,  ,   );

  (, , , , , ,  ,   );

  (,  , , , ,   .).

    :

  ,     ,           .      ,   . ,     ,   ,     .     ,          ;

  ,      .      ,        , ..   .       .

         .        ,   ,          .



:     





 

 



 

,     

 ,     



 

, , 

, , , , 





 ,  

 , , 



3.      

               (384  322 .  ..) .     ,          :

  (   ) -  " " (),   ;

  (    ) -   ;

  (   - ) .

  (XVI-XVII .)  ,     :

  () -      ;

  () - ""   ,   ,    ;

 () - ,     .

  (1770-1831)    - ,      :

 (     );

  (, ,  );

  (  ,    ).

  (1798-1857),  ,       " "   :  ?  ?  ?  ?  ? .

         ,     ,      :  ?  ?  ? .

4.     

4.1.   

      ,     ,       .     118  24  2021    .

    :



:       



 

 

  



1.1

  

,    ;     ;   ;     



1.2

   

    ;  ;  ; 



1.3

 

 ;  ; ; ;   ;  



1.4

 

 ;  ;  ;  ; 



1.5

 

 ; ; ; ; ; 



4.2.  

   ()   ,  :

,      (01) -  , , ,  ,  ,  ;

     (02) -   ,       .

4.3.   

         ,            . :

   (1.1.10) -   -,    ;

  (1.4.16) -   ,    ;

 (1.5.6) -    , , , , ,    .

           ,        ,  ,  ,        .

   (      )     ,    ,           .

              ,                - .






5.       




       ,           .          - ,    ,             .

-  :    

-   ()    :         ,     .

   :

    ,   

    - 

    

            

 ,  -  , :

  "     "

   

   -        

   - 

     -  (),    ,  -  (),    .

  :

  ,     

       

  ,    

         

  :

      ,   

  -    

       

        

     

  :  2016       2-       " -      ".     "  .. -       ".

     



      -  ,  - , -     .

  :

  ,     

      

  ,    

       

      , ,  



       ,    .      (  3 )   (  4 ) .

 :

   

    ,     

        

             .

  

,     ,        ,            .

     

    ,        :

        

     

   , ,      

                 

        (   )       ,   

      

" "        

"  - "      

" "        

" "      

       

"  "      

" "      

"  "     

    , ,   

       

"   "      

"- "       

"  "       

       - 

  :   . . .      (),      ,     -   .         ,            .

    

         :

2018 :    "   ' ':     ec   XVIII ." ( , 1 )

2017 :  "            1914 -  1917 .:     " ( , 3 )

2016 :  "         " ( , 1 )

2020 :  "Identification of self-organized critical state on Twitter based on the retweets time series analysis" ( , 1 )

-                 .         ,         .

    ,    ,            ,           ,         .

   

         .

     :  2025                12  40.     138 200 .

     :     ,        35   : ,    .       .

  . .. :      ( 35 )       .

   :           - .

   

         .

    :           ( 5 )    35 .

  :    ,            .

      һ:    ,  -  -  .          -  .

      1000:    ("-1", "-2", "-3")       ,    ,    .

    

  ,        -.      -    ( ),         .

   :

:     ,      .       ,  2024    -10    .

iiko: -    .                  .

:          ,        .

     

 ,  ,       ,    .

  :  ,     ,  ,     .

  : ???? ? ??! (  ).

  :  -  ,    ,    !.

  :  , ,     ,   !.

     .    ,       :   ...         .

    

                      .

                :

   

-  

   .






6.      :    


   



 



       ,         - (      ..   ).    ,  ,       ,         .         ,   ,   ,           .        ,          .      ,      ,    ,          . ,       ,       ,       .

 :   

    ,     ,     ,  ,      ,   ,    ,        .

    ,  ,        ,  ,    .    ,  ,  , ,   ,      .     ,    ,        .   , ,       (    , ,     )   (   ,        ).  -    ,        .

       ,       ,     () ,       , ,   ,    .

        (),      , ,    .   ,       ,   ,     .   -     ,        ,       ,           . ,        : ,          ,        . :         " ,     10%",      .

         ,            ,    .       ,   ,    ,    .           (,     )   ,      .    , ,       ( )   (  ),       ,        ,    .

   

  ,     .   :

 :      .

  : ,          .

  :          . :      "    ".

   :     (,   ),     ( ).

   :  ,       .

 :   ,   .

   :  ,     .

   :       .

  :  .

 :      .

   :      .

           ;     ;         ;    ;     .          ,      ,       .   ,     :   ,    .

         ,    ,    .      provisional guess ( ),   .  -      , ,          . ,      : ,   ( )   ,   .

     

  ?       -   ,    ,      .   :  ,      ,   ,   .    ,      ;     .      ,    .       ,      ,             .

 .    : ",  []   []"; " ,    [ ]  [ ]".

   :

 [//  ],  [/  ]  ,  [ ]  .

 [ //]   [ ]  []    [ ].

 [ ]  [ ]    [/] .



    :

: " ,           15%,   ."

: ",         CO2 ( )  20%."

: ",           ."

: " ,           ."

:   



 

 

 





    

" ,                 ."





   

" ,         ."





    

"      ( )    ( )."



 

 

",       ,     10%."





 

" ,       tensile strength (  ),    ."





 

",         ."



 

 

",          ."



    :    

     .          .      , ,     .



:   



 

 

 1 ( )

 2 ( )

 3 ( )



 

        ,   .       .

 : "   ( )    ( )   ."

 : "  ( )    ( )  ."

 : "   ( )   ( )  ."



 

       /  ,   .    ,    .

 : "  (  1)   (  2)   (  1)    (  2)    ."

 : "    (  1)    (  2)    (  1)    (  2)."

 : "  (  1)    (  2)   (  1)   (  2)  ."



 

    (, /),   .      .

 : "    ( )      ( )   ."

 : "    ( )   NOx ( ,  )   ."

 : "  ( )    ( )   ."



 

  ,    ;       .

 : "   ( )      ( ),    ."

 : "   ( )    ( )  ,     ."

 : "  ( )     ( ),       ."



 () 

  ()     ;   co-occurrence ( ).

  : "     ( )    ( ),    ."

  : "    ( )     ( )  CAD- (  )  ."

 : "      ( )    ( )  ."



 

 - ,      ;     .

  : "  ( )      ( )   ."

 : "    ( )      ( )  ."

 : "  ( )      ( )  ."



 

      ;     ,     .

  : "     ( )    3D-  ( )."

 : "  ( )     ( )    ."

 : "  ( )     ( )  ."



 

    ,   ;     ,   .

 : "    GPS (  ,  )     ( )    ."

 : " ( )    ( )     ."

 : "  ( )     ( )."



 

     ;      .

 : "    ."

 : "     ."

 : "         ."



 

   ;    .

 : "         ."

 : "        ."

 : "       ."



 

     ;     case-study  (  ).

 : "      1000    ."

 : "        2023 ."

 : "       5   ."



 



 1 ( )

 2 (- )



1.  

        .

     (),     ()     .

     (),     () .



2.  

       /  .

     (1)      (2),    (1)    (2).

    (1)     (2),     (1)    (2).



3.  

   (/)     .

   ()     ()  15-20%.

     ()       ().



4.  

  ,     .

        .

           .



5.  ()

,        ,      .

    ()         ().

      ()      ().



6.  (H?)

    ,   .      .

         ,      .

            .



7.  (H?)

,   .   ,   .

        ,    .

             .



   

    :

   :  ;    .

:   ,    (, via FEM      ).

   :    .

 : / .

, , :  complexity ()  reproducibility (). :     quantifiable metrics ( ), , " 20%",  empirical  ( ). ,    :        .

 :   

  :

:   (H?)   (H?).

 :  , ,   ANSYS (   )   .

:   (t-  t-, ANOVA   );     regression models ( ).

:  p-value (p-, <0.05  significance  );   I  (false positive  )  II  (false negative  ).

 :        paired t-test ( t-)   / . : I     H? (,   ); II     (,  ).  : z-   , chi-square (-)   .   -           .

 :    

    (  )      .    :      .  -:       ,    thrust ()  . ,     :       .

 :   

  (1964)  ,  ,   LHC (  )  2012 ,   .  :          2020-    ,     .  :           .

    

  -    :  ,  ,  .

    :

   .

   ( ,  ).

  ,    .

   :         .

     :

 :   ?   ?

  :   ?    ?

 : ,   ,     .

 :       ?  ?  ?

 /:          ?

  :    .      ,   !

 :  ?     ?

:      "   ,   "  CFD- (  ).          .

:     

   (, AI    + )   ,   .  -     , , bio-inspired designs (,  ).  : AI-assisted hypothesis generation (    )   . ,    ,   ,      .

         .    ,    .             , ,   ,       .

     ,   .        ,     ,          ,         .






7.       


"    ,

   ,   ,  

"

  ø



     .

    

       : ,   .

 

           ,     .       ,  ,        .

  :

     

   

   ,   

    

 :   -      XIX ,     ,      .

 ,   ,     ,    .        .

               .

:     





 

   



 

, 

      ,    .



 



     ,       E=mc?.



 

, 

  ,     ;         .



 



  ,     ,      .



 



     ,   .



 



    ,       .



 



    (  ),        1962 .



 



          .



  

          .  ..   .. ,   :

: ..  ( ), ..  ( ), ..  ( ), ..  (   ).

: .. , .. , ..  (     -,   1958 .), ..  (  ,   2003 .), ..  (   ,     ).

-: ..       , ,   -        .

       ,       .  ,  , ""       . ,        GPS.

 

                   .

   -  ,     ,     ,    .

  :

          

   

       

 :   CRISPR-Cas9   ,       .

  

 ,   ,  :

 

     ,   ,          ,     .

:          .

-  ()

  -    ,  ,   ..

:          .

-  ()

 -     ,    .

:        .

   

          - .

 -       ,     .      , ,    .

   -      .

 :     mRNA-       .

    

 -      .

       ,     .     : , , , -,   ..     .

 ,    -      ,       .

:     





 

 





 

  

  

  





, , 

, , 

, , 













 









   

   :     ( ) ?     ( ) ?      ().

    IT:      () ?     () ?   JPEG  MP3 ().

   ,       -         ,      ,         .






8.     




      ,    

     ,   .

        ,     .          . ,        ,     .

 :   XIX      ,       .      ,         .

   -   .            ,   .           .




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/book/pavel-shibaev-34092759/metodologiia-nauchnykh-issledovanii-ot-a-do-ia-polnyi-tsikl-74571884/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .


