Элжернонга аталган гуллар

1 ҳисобот 3 марит

Духтр Штраус бугун нмани билсам ва ўйласам ва нма эсмда бўлса ҳаммасини ёзишм кереклигини айтти. Нмага кереклигини билмиман лекин уни айтишича уларга тоғри келаманми йўқми билш учин мухимакан. Уларга мос келаман деп умид қламан чунки Кинниан хоним мени ақилли қилшларини айтти. Мен ақилли бўлшди жуда хохлаяппан. Мени исмим Чарли Гордон. Мен Доннер новвойҳонасида ишлеман мистр Доннер хар хафта менга 11 доллар маош тўледи ва нон йоки пирашка беради егим кеганда. Мен 32 кирганман ва 1 ойдан кейин мени туғлган кунм. Духтр Шраусга мен яхши ёзолмиман десам хечқиси йўқ ёзавер деди. Кинниан хонимни дарсларида қанде иншо ёзсам шунде ёзишм керек экан. Кинниан хоним мен борадиган Бекман омилар мактапида ўқтувчи уерга мен кечпайт хафтада 3 кун борман. Духтр Штраус нмани уйласен нмани кўрсен хаммасини ёз деди лекин мен ортқ ўйлолмаяппан шунга бугун ёзшти тўхтатаман. Хурмат блан Чарли Гордон.

2 ҳисобот – 4 марит

Бугун мени текшршти. Менимча уларга тўгри кемиман. Танафусталигмда прафеср Немур олдига боришими айтишти. Уни олдига борсам мени уни котибаси салом деп кутб олди ва эшикти тепасига писихалогия деп ёзлган жойга олип келди уерда катта зал бор эди ва кўп ситол ва ситуллар хам бор эди. Ва битта хонада битта роса йоқимли киши бор экан. У кишининг олдида сийох тўкилип кетган кўпкина оқ қоғослар бор эди. Хуш келипсан Чарли ўтир тинчлан деди у. У оқ халат кийип оган экан лекин менмча у духтрмас чунки менга Чарли оғзини оч а де демади. Уни пақат оқ вароқлари бориди ҳолос. Уни исми Барт экан. У памилиясиням айтканди лекин мен эсмдан чиқарип қўйдим чунки хотирам яхшимас. Уни нма қилишини хиччам тополмадим шунга худди тиш духтрида қанде ситулни қаттқ ушаб ўтирвосам шунде ўтирдим уерда хам лекн Барт тинчлан деди менга ва мен қўрқип кеттим чунки доим кимдур тичлан деса қандедур йомон нарса бўлади.

Барт бу қоғоста нма кўряпсан Чарли деп сўради. Тўкилип кетган сийох кўрдим мен лекин чўнтагимда қуйонни панжаси бўлсаям қўрқип кеттим чунки кичкиналигмда мен доим сийохти тўкворардим. Бартга қоғоска тўкилип кеткан сийох кўряппан деп айттим. Барт ха деди ва кулип қўйди ва мен ўзими озгина яхши хис килшти бошладим. У бошқа қоғосларди кўрсатишти бошлади ва мен кимдур қоғосларга қизл ва қора сийох тўкворганини айттим. Мен бу нарса осонро бўлади деп тасавур килодим лекин дарс тугади деп чиқип кетятсам Барт ўтир Чарли хали ишимис тугамади деди. Қоғосларди хамасини тугатмаппиз. Мен чунмадим лекин духтр Штраус агар бироннарсага чунмасен нма дийишса атканин кил чунки бу тест деган гапларини эсладим.

Барт нма деганлари хаммасини яхши эслап қолмадм чунки мени хотирам яхшимас лекин Барт сийохларда нма борилигини айтшими кўп сўради. Мен хичтима кўроматм лекин Барт уерда қанақадур расимлар бор деди. Мен хичқанақа расим кўрмадим уерда. Раса харакат қилдим лекин. Бир яқнлаштирип бир узақлаштирип кўрдим. Кейн балки кўзайнай тақсам яхшироқ расм кўраман дедм чунки доим уйда тиливизр кўрсам йоки кинода бўсам кўзайнай тақаман. Кўзайнайни тақип гаров ўйнемизми мен хозир расим топаоламан дедим. Раса харакат килсам хам битта хам расим топаолма-дим факат тўкилип кеткан сийох кўрардим. Менга янги кўзайнай керек деп Бартдан сўрадим. У нмаларнидур қоғосига ёзди мен қўрқип кеттим тесттан ўтолмадим деп. Қоғос чекасида нуқта нуқтали чиройли расим бор десам у калласини қимиллатиб қўйди ва мен яна нма бўлганини чунмадим. Бошқа одамла сийохта биронта расим кўрадми деп сўрасам улар хар хил расимлади тасавур қилишади деди. Расимлардеги сийох сийох дох дийилади деди у.

Барт раса яхши одамакан ва оми одамлар мактапидеги ўқтувчим Кинниан хоним секн гапиргандақа секн гапиради. У менга хозирги машикларимис тест деб чунтрди. Одамлар сийохларда хархил расимлар куради деп айтти. Менга кўрсат деп ундан сўрадим. У хичнма кўрсатмади ТААСАВУР ҚИЛ деди халос. Сенга бу нмани эслатяпти ва бироннарса ўйлап топ. Мен кўзими юмиб пуфактеги сийох оққоғоска тўкилятканини кўрганими айттим. Ўша пайит уни қалами синип қолди ва у чиқип кетти.

Мен тестни ўтмагандейман чамамда.

3-ҳисобот

Духтр Штраус ва прафеср Немур қоғостеги сийохларда хичнма кўролмаганим катта хатомас дийишти. Мен сийохти тўкмаган бўлсам уни тагида нма борлигни каеттан биламан дедм уларга. Уларди айтшича мен уларга мос келишм мумкин экан. Духтр Штрауска Кинниан хоним менга хичқачан тест бермаганини айттим менга ёзш ва ўқш берганини айттим. Бутин умирим ақилли бўлшти орзу қиганимни унга айттим онам хам доим харакат қил ва ўқи дерди ва Кинниан хоним ақилли бўлиш унча қийнмас дейди лекин мен дарста бироннма ўргансам бирзумда эсмдан чиқарип қўяман.

Духтр Штраус даптарига нманидур ёзип қўйдм прафеср Немур бўса мен билан раса жидди гаплашти. Чарли биласами бу таржиба одамлага қанде таср қилишини билмимиз чунки биз бу таржибани фақат хайфонлада қиганмиз деди прафеср Немар. Мен айттим менга Кинниан хоним айтткан деп биронжойим оғрисаям майли чунки мен кучлиман ва мен харакат қиламан дедим.

Агар уларга менга рухсат беришса мен акилли бўламан. Улар ойламдан рухсат олиши кереклигини айтшти лекин менга ғамхўрли қиган тоғам ўлип қоган ва мен бошқа ойлами эслолмиман. Мен ўзимни онами ва дадами ва синим Нормани анчадан бери кўрмаганман. Балки ула хам ўлип қогандур. Духтр Штраус ула қаетта яшаган деб сўради. Менмча Бруклинда яшашканди. У балки уларди топишка уринип кўришларини айтти.

Қаниди шу ҳисоботлади камроқ ёссам чунки уларди йозишка раса кўп вақтм кетяпти ва мен ухлашка кеч ётяппан ва эрталап турсам чарчаган бўляппан. Печкага опкетяткан бир лист пишрқларди ерга тушрворганимга менга Жимпи раса бақрди. Пишрқлар кир бўлип кетти ва Жимпи уларни тозалаши керек бўлди. Ва кейин уларди печкага кўйди. Жимпи менга дойим бақиради лекин мен унга раса ёқаман чунки у мени яқн дўсим. Агар ақилли бўпкетсам унга раса кутлмаган янглик бўлатта.

Ҳисобот 4-6 мар

Бугун яна битта тест топшрдим. Уларга мос кесам топширишм керекакан. Худди ўшажойга бордим, фақат бошка хонага. Уетта ўтрган битта хоним уерди номи нмалигини айтти кейн мен унда қанде тўғри йозилишини сўраволдим ҳисоботмга ёзш учин. ТЕМАТИК АППЕРЦЕПТИК ТЕСТ. Бошидеги иккита сўзди билмиман лекн тест нмалигини биламан. Тестти яхши топшириш керек бўмаса ёмон бохо оласан.

Бирнчи тест осон деп ўйладим чунки яна қанақадир расимлар бор эди. Лекин бу сапар у аёл расимда нма кўрятканими сўрамади. Бошим чалкашиб кетти. Кеча Барт менга расимларда нма кўрятканми айтишм кереклигини айтканини айттим. Бу тест бошқа тест деди у. Сен расимдеги одамла хакида хикоялар тўқшинг керек деди у.

Танимаган одамларм хакида қанде қилип хикоя айтбераман деп сўрадим. Сен фарас қилип айт деди у кейн мен бунде қисам йолғон гапрган бўламан дедим. Мен хичқачан йолғон гапрмашими айттим чунки кичкиналигмда ёлғон гапрганимда мени раса уришарди. Хамйонимда Нормани ва мени ўлип қолишидан олдин новвойхонага жойлап қўйган тоғам Ҳерманни расми борлигини айттим ва улар хақида хикоя айтип берсам майлими деп сурадим чунки мен уларди яхши танийманда. Бу тест ва ўткан галги тест мени шахисими топиш учин кереклигини айтти у хоним. Мен кулип юбордим. Қоғоска тўкип юборилган сийох ва мен танимаган одамлади расимидан қанде қилип уни топса бўлади деп сўрадим. Уни жони чиқип кетти ва расимларини йиғиштиирип олди. Тупирдим уларди тестига.

Менмча бу тесттан хам ўтолмадим.

Кейн мен у хотинга расимлар чизип бердим лекин мен яхши чизишти билмиман. Кейин оқ халатта Барт келди уни тўлиқ исми Барт Селдон экан. У мени ўша Бекман университетини ўша 4-қаватидеги писихалогия лабараторияси деган хонага олипборди. Барт писихалогия мия дегани ва лабаратория таржиба ўткизадиган жой эканлигини менг чунтрди. Мен уни чайнедиган сақч деппан лекин кейин у менга хархил ўйинлар ва топшмоқдек туйулди чунки биз уларни ечишга уринип юрарди.

Мен бошқатирмани йечолмаяткандим чунки у кичкина кичкина бўлакларга бўлинип кетканди ва бўлклар тешикларга мос тушмасти. Битта ўйин вароқтаги хархил чизикли уйин эди уни бир тарафида СИТАРТ ва бир тарафида ФИНИШ турарди. Барт бу ўйинди номи ЛАБЕРЕНТ деб айтти мен СИТАРТТАН бошлаб ФИНИШКА чизқлардан чиқмастан қалам билан юргизип боришм керекиди.

Мен чунмадим ва биз кўпкина вароқларди пачағини чиқардик. Сўнг Барт юр лабараторида сенга биннарса кўрсатам балки чунип коларсан деди. Биз 5-қаватга чиктик ва уерда кўпкина хайвонлар ва қапаслар бор битта хонага кирдик. Уерда маймунлар ва чичконла бориди. Хонада ғалати хит келарди ҳудди ахлатхонадақа ва уерда хайвонлар билан ўйнайдигон кўпкина оқхалатли одамлар юрарди мен бирнчи уер дўкон деп ўйлаппан лекин улар хич ҳаридорларга ўхшамарди. Барт қапастан оқ чичқон чиқарип менга кўрсатти. Чичқонни исми Элжернон экан ва лаберент ўйинига зўр ўйнеди экан. Мен унда менгаям кўрсатчи деп сўрадим.

Барт Элжернонни кўпкина бурилишлари ва деворлари ва қоғосдегидек СТАРТ ва ФИНИШ бўлган катта қутига қўйип юборди. Барт қўл саотини чиқарип Элжернон эшигини очип қани олға Элжернон деди. Чичқон 2 йоки 3 марта мўйловлари билан нманидур хидлап югиришни бошлади. Бирнчи у тўғрига қарап югирди лекин кейн қараса югиролмаяпти кейин яна орқага қайтип мўйловлари билан нманидур хидлаб бошқа тарапка қарап югурип кетти. Барт мени худди шунде қилиб қоғосдеги лаберенттан чиқишими хохлаганди. Чичқон буни қилолмеди деп ўйлаганимдан кулип юбордим. Лекин Элжернон тўғри югурарди чунки у ФИНИШка карап югурарди ва бирдан чийилаган овоз чиқарип юборди. Барт чичқон хамасини тўғри қиганидан хурсан бўлятканини менга айтти.

Ха аййор чичқонча деб ўйлап қўйдим мен.

Элжернон билан пойга ўйнагин келяптими деп мендан сўради. Мен албата дедим ва у ўзида илектир қалами билан бошқа тахтада чизилган янги лаберент борлигини айтти. Элжернонни лаберентини меникига ўхшаб ўзгартирип қўйишини айтти.

У Элжернон лаберентидеги деворлар жойларини алмаштирди уларни алмаштирса бўларкан. Кейин у менга илектир қаламни берип уни қанде қилип лаберент бўй-лап юргизиш кереклигини чунтирди. Илектир қаламди тахтадан қўтармаслик керекакан. Бўлмаса озгина тўк уриши мумкинакан. Мен унга камроқ қарашка харакат қилдим ва раса қўрқдим.

У олға деганда мен турган жойимда туравердм чунки қаекка юришти билмадим. Кейин Элжернонни чийилаганини эштип қолдим у қаеккадур югурип кетятканди. Мен қаламди юргизишти бошладим лекин дойим ўртада тўхтап қолдим ва СИТАРТка қайтишка мажбур бўлдим лекин бошқа йўл билан юрсам хам яна СИТАРТка қайтишка тўғри келди ва мен илектир қаламдан урган тўктан қалтирап кеттим. Барт бу оғриқ бермеди фақат нотуғри юрганини кўрсатади деп айтти. Энди лаберентни ўртасига йетганимда худди мени пойгада ютип қўйганига хурсан бўляткандей чийилаяткан Элжерноннинг овозини эшиттим.

У яна 10 матта мени ютип қўйди чунки мен хичқачон ФИНИШка тўғри йўл тополмадим. Мен ўзими ёмон хис кимадим чунки Элжернонга қарап узоқ вақтда бўлсаям қанде қилиб ФИНИШка келишни ўрганип олдим.

Чичқонлар бунчали ақиллилигини билмагандим.

5 ҳисобот 6 мар

Улар онам билан Бруклинда бирга яшаяткан синим Нормани истап топишибти ва улар аперасияга руҳсат беришипти. Ҳаяжоним шуқадар балантки зўрға ёзяппан. Лекин боштда духтр Штраус ва прафеср Немур бироз баҳислашшти. Прафеср Немурни хонасида ўтирсам духтр Штраус ва Барт Селдон кирип келдилар. Прафеср Немур нмагадир мендан хавотир олятканди лекин духтр Штраус айтишича мен улар кўрганлар ичида энг яхши холатта эканман. Бартни айтишича Кинниан хоним мактапта ўқитадигон хамма ўқувчиларини ичида мени тафсия килипти. Мен хам у мактапта ўқиман.

Духтр Штраус менда қанақадур жудаям яхши нарса бор деди. Менда мативассия боракан. Менда у нарса борлиги етти ухлап тушимга хам кирмаганди. Уни айтишича айкюси 68 бўган одамларни хамасидаям бу мативассия йўқ экан. Бунда раса хурсан бўлдим. Мен бу нмалигини билмиман ва қаердан пайдо бўлишиниям билмиман лекин Элжернонда хам мативассия бораканмиш чичқонча уни пишлоқ бўлагидан олади деди духтр Штраус. Лекин мативассия менмча фақат пишлоқдан пайдо бўлмеди чунки мен ўткан ҳафта хичқанақа пишлоқ емадим.

Прафеср Немур мени пас айкюм раса балант бўлип кетишидан хавотирда эди ва у мени бундан касал бўлип қолади деп қўрқди. Духтр Штраус унга бирнмалар деди лекин мен уларни гапларини чунмадим. Улар гаплашятканда мен дафтаримга бази сўзларни ёзип қўйдим кейин уларни ҳисоботмда ёздим.

Ҳаролд мен чунип туриппан Чарли биринчи етук онг эгаси бўлишка унча тўғри келмайди деп ўйлаяпсиз деди духтр Штраус. Прафеср Немурни исми Ҳаролд экан.

Лекин бунде онги ривожланмаган одамларди кўпчилигида дойим душманли руҳи бўлади ва улар хамкорли қилишга рози бўлмайди чунки улар ақилсиз ва қандедур хафсаласис одамлар. Чарли эса унде эмас уни характири яхши ва қизиқишиям бор ва дойим ҳизматка таййор туради.

Бундан кейин прафеср Немур духтр Штрауска эсиздан чиқармен Чарли тарихда биринчи матта онги хирургик йўл билан ривожлантирилган одам бўлади деди. Духтр Штраус жуда тўғри яна каердан бунчали ўқишка хохиши ва мативассияси бўлган омини топамиз деди. Қарен ўзини даражаси учин ўқиш ва ёзишни жуда яхши ўрганган деп қўшип қўйди яна.

Уларни кўп гапларини чунмадим чунки улар жуда тез гапиришятканди лекин менмча духтр Штраус мен тараф прафеср Немур бўлса менга қаршиди.

Барт Алиса Киннианни айтишича унда ўқишка иштиёқ бор деди. У биздан ўзига ёрдам беришимизи ёлворип сурарди. Барт тўппа-тўғри айтди мен ростан хам ақилли бўлгим келятканди. Духтр Штраус озгина уяқдан буяққа юрдида бизга айнан Чарли керек деди. Прафеср Немур пешанасини қашлап бурнини артип ха балки сиз тўғри айтяткандурсиз деп духтр Штраус гапига рози бўлди. Лекин Чарлига таржибани йомон тарафлариням чунтиришимиз керек.

У бу гапларди айткандан кейин мен шунде хурсан булип кеттмки менга бунчали яхшилик қиляткани учун бориб уни қучоқлап олдим. У мени харакатлармдан бироз қўқиб кетти шекили.

Чарли биз буни устида кўп ишладик лекин фақат хайвонларда синап кўрганмис масалан чичқон Элжернонда деди прафеср Немур. Таржиба соғлиғинга йомон тасир қилмаслигидан ишончимиз комил лекин қолгани хақида бир нма деяолмиман. Таржибамиз мувафақятли бўлмаслиги эхтимоли борлигини билишингниям истардим бунде бўлса хичнма бўмеди. Йоки тасир вақтинчали бўлиши мумкин ва кейин холатинг хозиргидан хам ёмонлашип кетиши мумкин. Нма деятканими чуняпсанми. Балки сени Уорренни уйига жунатворишимизга тўғри келар.

Менга фарқи йўқ чунки мен хичнмадан қўрқмиман дедим. Мен жудаям кучлиман ва дойим яхши нарсалар қиламан бундан ташқари менда оматли қуйон панжаси бор ва мен хичқачон ойнек синдрмаганман. Бирматта товоқ қўлимдан тушип кеткан лекин бу хисопмас.

Чарли агар хичнма ўхшамасаям сен илм фан ривожланишига катта ҳисса қўшяпсан деди духтр Штраус. Бу тачрибани кўпмартта хайвонлар билан ўткиздик лекин сен тачрибада иштирок эткан биринчи одам бўласан. Рахмат духтр Штраус Кинниан хоним айтканидей менга имконият берганиздан афсусланмес дедим. Тўғриси. Аперасиядан кейин ақилли бўлишка харакат қиламан. Қаттиқ харакат қиламан.

6-ҳисобот 8 мар

Мен қўрқяппан. Коллиж ва тибий мактапда ишледиган кўпчилик менга бахт тилагани келдилар, Барт гул олип келди ва булар писихалогия бўлимидан совға деди. У менга омат тилади. Оматим чопишига раса умит қиляппан. Менда оматли қуйон панжаси бахтли пенни ва тақа бор. Духтр Штраус бунчали ирим сиримларга ишанма деди. Бу фан. Фан нмалигини билмиман лекин хаммаси тинме шу сўзни ишлатишади. Балки у менга омат олип келар. Лекин мен барибр оматли қуйон панжасини ва пеннини тешик билан қўлимда ушлап туриппан. Тешик пеннида қўлимдамас. Тақаням ўзим билан бирга олиполгим келди лекин у жудаям оғир шунга уни куртками чўнтакида қолдрдим.

Новвойхонада мен билан бирга ишледигон Жо Карп шкалатли тўрт олип кепти уни менга жаноб Доннер берворипти ва улар хамаси тезроқ соғайип кетишимни тиладилар. Новвойхонада хама мени касал деп ўйлаяпти чунки мен уларга шунде дедим чунки прафеср Немур уларга аперасия хақида хичнма дема деди. Агар аперасия ўхшамаса бу сир бўларкан. Кейин мени олдмга Кинниан хоним келди у менга кўпкина журналлар олип кепти. Нмагадур у раса хаяжонлаятканди. У ситол устидеги гулларни тўғрлаб хама нарсаларди текис килип кетти. Ва у мени бошми тагидеги болишимниям тўғрлап қўйди. Мен унга ёқаман чунки мен мактаптеги қолганларга ўхшап хамайоққа тупурип хичнма ўрганмасдан ўтирмиман мен дойим Кинниан хоним ўткан дарсларди ўрганишка харакат киламан. У мени ақилли бўлишими хохледи. Мен буни биламан.

Кейин прафеср Немур олдимга хичкими қўймади ва дамолишим кереклигини айтти. Аперасиядан кейин Элжернонни пойгада ютишимни айтсам прафеср Немур балки деп қўйди. Аперасия мувафақятли ўтсин хали мен у чичқонга кўрсатип қўяман қанақа ақиллилигими керек бўлса ундан хам ақилли бўламан. Шунде бўлса яхшроқ ўқишти ўрганаман ва сўзларди тўғри таалафуз қилиштиям ўрганаман ва яна кўпкина нарсаларди билволаман ва ақилли одамларга ўхшап қоламан. Менмча хама раса хайрон бўлса керек. Агар аперасия яхши ўтса балки ота онами ва синими топип уларга қанде ақиллилигими кўрсатип қўярман. Мен уларга ва синимга ўхшап ақиллилигими кўришса раса хайрон бўлишса керек.

Прафеср Немурди айтишича агар аперасия яхши ўтса улар қоган омилардиям ақилли қилишадикан. Балки бутун дунйодегиларди. У яна мен фан учин катта нарса қилятканими ва мен машхур булип кетишими ва мен хақимда китопларда ёзишларини айтти. Машхур бўпкетаманми йўқми менга фарқи йўқ. Мен фақат бошқаларга ўхшап ақилли бўлгим келяпти ва мени севадигон дўситларим бўлишини хохлаяппан. Бугун менга йегани овқат беришмади. Ақилли бўлиш учцн оч қолиш кереклигини билмагандим ва қорним оч. Прафеср Немур шкалатли пирогими опкўйди. Бу яхшимас. Духтр Штраус шкалатли пирогими аперасиядан кейин қайтарберишка вада берди. Аперасиядан олдин хичнма йеббўлмасакан. Хато пишлоқ хам.

7-ҳисобот 11 март

Аперасияда хичқаерим оғримади. Духтр Штраус уни ухлаятканимда қилди. Мен аперасия қанде бўлганини билмиман чунки уч кундан бери кўз билан бошимда кўпкина боғичлар бор ва бугунгача ҳисобот йозаолмадим. Менга қараяткан арвақ хамшира йозувларимга қараб ҲИСОБОТ сўзини нотўғри ёзтяканими айтти ва қанде тўғри ёзилишини кўрсатип берди. Бугун кўзимдеги боғларди олипташлашти шунга бугун ҳисобот йозолдим. Лекин бошимда халиям боғичлар турипти.

Улар келип мен аперасияга боришим кереклигини айтшканда раса қўрқпкеттим. Ўзимни каравотимдан туриб ғилдирайли каравотка ётишими айтишди ва мени хонадан каридор бўйлаб «аперасия хонаси» деган хона-га ғилдратиб опкелишти. Хонага кирганмда раса хайратландим хона раса катта эди уни деворлари зангори ранга бўялган хонада кўпкина духтрлар ўтирарди. Улар аперасияни кузатишадикан. Аперасия сиркка ўхшеди деб хич ўйламагандим.

Тиливизрларда кўрсатадигондей бутунле оппоқ кийимда бетига боғич тутвоган оққўлқоплар тақвоган битта киши келип Чарли тинчлан хаяжонланма хамаси яхши бўлади бу мен духтр Штраусман деди. Мен салом духтр мен қўрқяппан дедим. У қўрқма Чарли хозир ухлап қоласан деди. Мен айнан шундан қўрқятканими айттим. У бошимдан силап қўйди ва кейин оқ халатли икки киши келип қимрлолмаслигим учун қўлларим ва ойоқларими боғлап қўйишти ва мен бундан раса қўрқип кеттим ва йиғлагм кепкетти лекин йиғлолмадим чунки улар бетимга қандедур резинали ғалати хидли нарса кийдирип қўйишти у нафас огани керек экан. Тинмай духтр Штраус нма қилятканини ва нма қилмоқчлигини хонадегиларга айтишини эшитип ётардим. Лекин мен уни гапларини биттасиниям чунмадим балки кейинро ақилли бўлип кетканимда чунарман. Мен жуда чарчагандим ва ўша захотти ухлап қолдим.

Уйғонганимда мен яна ўзимни каравотимда йотардим ва хамаёқ қоронғи эди. Хичнмани кўрмастим лекин одамлар гаплашятканини эшитардим. Бу хамшира билан Барт эди мен уларга нмалар бўляпти чирақти ёқинглар қачон аперасия бошланади дедим. У икаласи кулип юборди ва Барт Чарли аперасия алақачон тугади деди. Хона қоронғи чунки кўзингда боғич бор деди.

Зўр бўпти. Мен ухлаятканимда хамаси тугапти.

Барт харкуни мени тана хароратими ўлчашка ва мен хақимда яна бошқа нарсалр ёзволишка келади. У бу қандедур илмий услуб эканлигни айтти. Хамаёқни йозволиш керекакан кейинчали ўлчаш учун керек буладикан. Мени хақимда ўлчашкамас бошка ақилли қилинган омиларди ўлчашка.

Шунга мен бу ҳисоботларди йозишм керек. Барт ҳисоботлар икспириментти бир қисми эканлигини айтти улар ҳисоботларни расимга олип мени миямдп нма бўлятканини расимларга қарап ўрганишаркан. Милийон матта ҳисоботларими ўқисам хам миямда нма бўлятканини билолмаяппан улар қанде расимга қарап билволаркин чунмаяппан.

Нмаям дерди бу фан ва мен хам бошқаларга ўхшап ақилли бўлишка уринип кўраман. Кейин одамлар мен билан гаплашкиси келади ва мен хам Жо Карп ва Фрэнк ва Жимпи билан бирга ўтирип улар хархил мухум нарсаларди мухокама қилишса мухокама қиламан. Ишталигимизда улар худо хақида йоки призидент ишлатяткан пуллар ҳақида йоки респбликачилар ва димакратларди мухокама килишти бошлашади. Улар худти уришип кетадигондей бақиришади ва кейин жаноб Доннер келип кўп гапирмастан ишланглар деп уларга бақиради. Мен хам улар билан бу мавсулар хақида гаплашким келяпти.

Агар сен ақилли бўлсен сени кўпкина дўстин булади ва сен улар билан гаплашолесан ва ўзини хичқачон ёлғис хис килмесан.

Прафеср Немур ҳисоботларимда мен билан нмалар юзберятканини ёзишими айтти ва яна мен нмани хис қилишими ва ўтмишм хақида ёзишмни хам айтти. Мен эслашти ва ўйлашти билмиман дедим лекин у харакат килиб кўр деди.

Кўзим бойланганида тинме бироннмани эслашка харакат килдим лекин хичнма эсмга кемади. Нма хақида ўйлашими билмиман. Балки ундан сўрасам у менга ақилли бўлганда нма хақида ўйлаш кереклигини айтип берамикин. Ақиллилар нма хақида ўйларкин ва нма уларди эсида қоларкин. Қизиқ.

12 март

Прафеср Немур хар бир ёзганимга ҲИСОБОТ деб ёзишин керекмас фақат санани қўйсен бўлди деди. Менмча бу зўр фикир ва вақитими тежашка ёрдам бераркан.

Каравотимдан турип ойнадан гуллар ва дарахларга қарашмга рухсат беришти. Арвақ хамширани исми Ҳилда экан у раса рахимдил. У менга овқат олипкелади ёткан жойими тўғрледи ва уни айтишича мен раса жасураканман хамма хам бошида аперасия қилишка рухсат бергани кучи етмедикан. Унга хитойдаги хама чойди беришсаям рози бўлмасдикан. Лекин мен аперасияга хичқанақа чой олмашими фақат ақилли бўлиш учун рози бўлганими унга айттим. Уни фикрича балки ақилли бўлишка аперасия қилиб нотўғри қилипман чунки худо мени ақилли қилип яраткиси келганда шунде яратарди лекин мен оми бўлип туғилдиму. Яна Одам Ато ва Мома Хова хақида қанақадур олма дарахи хақида уларди қувилиши хақида бирнарсала айтипберди. Прафеср Немур билан духтр Штраус хархил ишларга бурнини суқмасалар яхши бўларди деди Ҳилда.

У қилтириққа ўхшеди ва гапирятканда бети қизарип кетади. Аперасия қилишканига худодан кечрим сўраш учун ибодат қил деди у. Лекин мен хичқанақа олма емадим ва гуноҳ қимадим лекин хозир нимагадур қўрқяппан. Агар мияга аперасия қилдириш худога қарши бўлса аперасияга рози бўлиб нотўғри қилдиммикин. Худони қахрини келтиргим кемаяпти.

13 март

Бугун менга бошқа хамшира қараяпти. У кўк кўзли ва сариқ сочли Люсил исимли гўзал хамшира экан. У менга ҳисоботларимга уни ёзишим учин исимини тўғри ёзишти ўргатти. Ҳилда қаерда деп ундан сўрасам у туғруххонага кетканини айтти. Уерда хамширалар кўп гап сотсаям хичнма бўмедикан. Туғруххона нмалигини чунмастан ундан сўрасам уерда чақалоқлар туғулишини айтти. Кейин чақалоқлар қанде пайдо бўлади деп сўрасам нмагадур Люсил Ҳилдага ўхшап қизарип кетти ва кимнидир исиғини ўлчаши кереклигини айтип чиқипкетти. Хичким менга чақалоқлар хақида айтип берма-гандида. Балки ақилли бўлип қолганимда ўзим билип оларман. Бугун Кинниан хоним мени олдимга келди ва Чарли ахволин жудаям яхшига ўхшаяпти деди. Ўзимни яхши хис қилятканими лекин хали ақилли бўлип қолмаганими унга айттим. Мен аперасиядан кейин кўзларимдан боғичларди ечишканда бир зумда ақилли бўлип кўпкина нарсалади биладигон одам бўлип қоламан деп ўйлодим.

Афсус унақамас Чарли деди у. Бирданига ақилли бўлип қолмесан бунга қатиқ харакат қилишин керек деди. Мен буни билмаппан. Харакат қилиш керек бўлса аперасияни унда нма кереки бор. Аниқ билмадиму лекин энди бироннмани ўқисен у нарса эсинда қолади олдин эсинда қолмасдию деди Кинниан хоним. Тўғри олдин мени хотирам яхшимасти.